Działania niepożądane
Perazin 100 mg 100 mg

Perazyna, stosowana w dawkach 25 mg i 100 mg, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych obejmujących układy nerwowy, krwiotwórczy, endokrynny, pokarmowy oraz skórę. Najczęściej obserwuje się mlekotok (≥1/10), zaburzenia czynności seksualnych (≥1/100 do <1/10), suchość błon śluzowych jamy ustnej, przyrost masy ciała oraz zmiany ciśnienia wewnątrzgałkowego (≥1/100 do <1/10). Do istotnych neurologicznych działań należą dyskinezy, zespół parkinsonizmu, akatyzja z depresją oraz bardzo rzadko złośliwy zespół poneuroleptyczny (NMS), wymagający natychmiastowej interwencji. W zakresie hematologicznym odnotowano bardzo rzadką agranulocytozę (<1/10 000) oraz zmniejszenie liczby leukocytów i płytek krwi o nieznanej częstości. Zaburzenia kardiologiczne obejmują arytmie i obniżenie ciśnienia tętniczego, a w rzadkich przypadkach zapaść naczyniową. Perazyna może również powodować zaburzenia snu, niepokój, koszmary nocne, dezorientację oraz zaparcia (≥1/100 do <1/10), a także poważne powikłania, takie jak zgorzelinowe zapalenie jelit i cholestaza (bardzo rzadko).

Działania niepożądane perazyny – kompleksowa charakterystyka kliniczna

Poniższa analiza przedstawia szczegółowe omówienie działań niepożądanych związanych ze stosowaniem perazyny (produkt leczniczy Perazin 25 mg oraz Perazin 100 mg). Systematyczne zapoznanie się z profilem bezpieczeństwa tego neuroleptyku jest niezbędne dla optymalnego prowadzenia farmakoterapii u pacjentów psychiatrycznych. 1

Podział działań niepożądanych według układów i częstości występowania

Działania niepożądane perazyny obejmują szeroki zakres objawów dotyczących różnych układów narządowych. Poniższa tabela przedstawia kompleksowe zestawienie wszystkich działań niepożądanych wraz z częstością ich występowania, zgodnie z klasyfikacją MedDRA. 2

Układ/narząd Działanie niepożądane Częstość występowania Charakterystyka kliniczna
Zaburzenia układu rozrodczego i piersi Mlekotok Bardzo często (≥1/10) Nieprawidłowe wydzielanie mleka, niezwiązane z laktacją czy okresem połogu
Zaburzenia czynności seksualnych (np. zaburzenia erekcji, ejakulacji) Często (≥1/100 do <1/10) Dysfunkcje seksualne manifestujące się problemami z osiągnięciem i utrzymaniem erekcji lub zaburzeniami ejakulacji
Zaburzenia ogólne i metaboliczne Suchość błon śluzowych jamy ustnej Często (≥1/100 do <1/10) Kserostomia prowadząca do dyskomfortu w jamie ustnej
Nasilone pragnienie Często (≥1/100 do <1/10) Wzmożone uczucie pragnienia wynikające z suchości błon śluzowych
Przyrost masy ciała Często (≥1/100 do <1/10) Tendencja do zwiększania masy ciała związana z wpływem na metabolizm
Obrzęki Bardzo rzadko (<1/10 000) Zatrzymanie płynów w tkankach
Krwawienie z nosa Częstość nieznana Epizody krwawienia z jam nosowych bez uchwytnej przyczyny
Zaburzenia oka Zmiana ciśnienia wewnątrzgałkowego Często (≥1/100 do <1/10) Fluktuacje w wartościach ciśnienia wewnątrz gałki ocznej
Nadwrażliwość oczu na światło Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) Fotofobia – nietolerancja normalnego natężenia światła
Obrzęk błony śluzowej nosa Często (≥1/100 do <1/10) Powiększenie i obrzęk błony śluzowej nosa, powodujące trudności w oddychaniu przez nos
Zaburzenia oddychania Bardzo rzadko (<1/10 000) Różnego rodzaju zaburzenia funkcji oddechowych
Zaburzenia krwi i układu sercowo-naczyniowego Agranulocytoza Bardzo rzadko (<1/10 000) Skrajnie niski poziom granulocytów, zagrażający życiu
Zmniejszenie liczby leukocytów Częstość nieznana Redukcja ogólnej liczby białych krwinek
Zmniejszenie liczby płytek krwi Częstość nieznana Obniżenie poziomu trombocytów mogące skutkować zaburzeniami krzepnięcia
Zaburzenia rytmu serca Częstość nieznana Różne formy arytmii serca
Obniżenie ciśnienia tętniczego krwi Częstość nieznana Spadek ciśnienia krwi poniżej wartości prawidłowych
Zaburzenia układu nerwowego Dyskinezy Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) Mimowolne ruchy mięśni, zwłaszcza w okolicy twarzy
Zespół objawów parkinsonizmu Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) Objawy przypominające chorobę Parkinsona, w tym spowolnienie ruchowe, drżenie, sztywność
Zmiany czucia w dłoniach i stopach Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) Zaburzenia czucia o charakterze parestezji w obrębie kończyn
Napady drgawek Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) Ataki drgawkowe o różnym nasileniu
Objawy pozapiramidowe (akatyzja z depresją) Bardzo rzadko (<1/10 000) Zespół niespokojnych nóg, niepokój ruchowy z towarzyszącą depresją, często po fazie maniakalnej psychozy
Złośliwy zespół poneuroleptyczny Bardzo rzadko (<1/10 000) Zagrażający życiu stan charakteryzujący się gorączką, sztywnością mięśni, zaburzeniami świadomości i autonomicznymi
Zaburzenia psychiczne Zaburzenia snu Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) Problemy z zasypianiem, utrzymaniem snu lub jego jakością
Ogólny niepokój Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) Wzmożone napięcie psychiczne, lęk
Zwiększone występowanie koszmarów nocnych Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) Przerażające sny powodujące przebudzenia
Dezorientacja i otępienie Niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100) Zaburzenia orientacji i upośledzenie funkcji poznawczych
Zaburzenia żołądka i jelit Zaparcia Często (≥1/100 do <1/10) Spowolnienie perystaltyki jelit, rzadkie oddawanie stolca
Dolegliwości żołądkowo-jelitowe, nudności Bardzo rzadko (<1/10 000) Dyskomfort w obrębie przewodu pokarmowego, odczucie nudności
Zgorzelinowe zapalenie jelit Bardzo rzadko (<1/10 000) Poważne powikłanie charakteryzujące się martwicą tkanek jelitowych
Zaburzenia skóry Ciężkie reakcje fototoksyczne z odkładaniem pigmentu Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) Reakcje skórne wywołane ekspozycją na światło z wtórną hiperpigmentacją
Zmiany skórne o charakterze pokrzywki lub podrażnienia Częstość nieznana Wysypki skórne przypominające pokrzywkę lub reakcje podrażnieniowe
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Cholestaza Bardzo rzadko (<1/10 000) Zaburzenie przepływu żółci prowadzące do jej zastoju
Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych Częstość nieznana Podwyższone wartości transaminaz i innych enzymów wątrobowych w badaniach
Żółtaczka Częstość nieznana Zażółcenie skóry i białkówek oczu wynikające z zaburzeń wątroby
Zaburzenia układu immunologicznego Toczeń rumieniowaty Bardzo rzadko (<1/10 000) Polekowa postać choroby autoimmunologicznej
Zaburzenia naczyniowe Zapaść naczyniowa Rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000) Ostra niewydolność krążenia z gwałtownym spadkiem ciśnienia
Badania diagnostyczne Fałszywe wyniki testów ciążowych Częstość nieznana Wyniki testów ciążowych mogą być niewiarygodne podczas terapii perazyną

Poważne powikłania neurologiczne

Objawy pozapiramidowe należą do najbardziej charakterystycznych działań niepożądanych perazyny. Objawiają się one najczęściej akatyzją (niepokój ruchowy), która może być połączona z depresją, występującą zwykle po fazie maniakalnej psychozy. Jest to powikłanie występujące bardzo rzadko, jednak o istotnym znaczeniu klinicznym. 3

Szczególnie niebezpiecznym powikłaniem, choć występującym pojedynczo, jest złośliwy zespół poneuroleptyczny (NMS – Neuroleptic Malignant Syndrome). Jest to stan zagrażający życiu charakteryzujący się gorączką, sztywnością mięśniową, zaburzeniami autonomicznymi oraz zmianami stanu świadomości, wymagający natychmiastowej interwencji medycznej i odstawienia leku. 4

Wśród objawów neurologicznych niezbyt często występują dyskinezy oraz zespół objawów parkinsonizmu, a rzadziej zmiany czucia w dłoniach i stopach oraz napady drgawek. 5

Zaburzenia hematologiczne i kardiologiczne

Perazyna może powodować istotne zaburzenia hematologiczne, spośród których najpoważniejszym jest agranulocytoza, występująca bardzo rzadko, ale stanowiąca stan zagrożenia życia. Z nieznaną częstością mogą wystąpić również: zmniejszenie liczby leukocytów oraz zmniejszenie liczby płytek krwi. 6

Zaburzenia kardiologiczne obejmują zaburzenia rytmu serca oraz obniżenie ciśnienia tętniczego krwi (częstość nieznana). W rzadkich przypadkach może dojść do zapaści naczyniowej, stanowiącej poważne powikłanie wymagające natychmiastowej interwencji. 7

Zaburzenia endokrynologiczne i funkcji seksualnych

Perazyna wykazuje silny wpływ na układ endokrynny, co manifestuje się takimi objawami jak mlekotok (bardzo często), zaburzenia czynności seksualnych (często) czy ginekomastia u mężczyzn (rzadko). Z nieznaną częstością mogą wystąpić zaburzenia miesiączkowania oraz powiększenie gruczołów piersiowych u kobiet. 8

Zaburzenia psychiczne i behawioralne

Stosowanie perazyny może się wiązać z niezbyt częstym występowaniem zaburzeń snu, ogólnego niepokoju, zwiększonego występowania koszmarów nocnych, dezorientacji i otępienia. Rzadziej mogą wystąpić epizody majaczenia oraz stany splątania. 9

Zaburzenia żołądkowo-jelitowe i wątrobowe

W zakresie układu pokarmowego często występują zaparcia, a bardzo rzadko dolegliwości żołądkowo-jelitowe, nudności oraz najpoważniejsze powikłanie w postaci zgorzelinowego zapalenia jelit. 10

Zaburzenia wątrobowe mogą obejmować cholestazę (bardzo rzadko) oraz zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych i żółtaczkę (częstość nieznana). 11

Inne istotne działania niepożądane

Wśród innych istotnych działań niepożądanych perazyny należy wymienić ciężkie reakcje fototoksyczne z odkładaniem pigmentu (rzadko), zmiany skórne o charakterze pokrzywki lub podrażnienia (częstość nieznana) oraz toczeń rumieniowaty (bardzo rzadko). 12

Perazyna może również wpływać na wyniki badań diagnostycznych, powodując fałszywe wyniki testów ciążowych (częstość nieznana). 13

Postępowanie w przypadku wystąpienia działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych. 14

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl