Właściwości farmakokinetyczne leku NiQuitin Przezroczysty

NiQuitin Przezroczysty to system transdermalny zawierający nikotynę, stosowany w terapii uzależnienia od nikotyny. Każdy plaster o powierzchni 7 cm² zawiera 36 mg nikotyny i dostarcza 7 mg nikotyny w ciągu 24 godzin, zapewniając kontrolowane uwalnianie substancji czynnej.¹

Wchłanianie nikotyny

Po aplikacji plastra NiQuitin Przezroczysty na skórę, nikotyna uwalniana z systemu transdermalnego jest szybko absorbowana przez powłoki skórne. Stężenie nikotyny w osoczu osiąga wartość równowagi po 2-4 godzinach od zastosowania plastra, a następnie utrzymuje się na stałym poziomie przez pełne 24 godziny lub do momentu usunięcia systemu transdermalnego. Warto zauważyć, że około 68% nikotyny uwolnionej z plastra przenika do krążenia ogólnego, natomiast pozostała część (około 32%) ulega utracie na skutek parowania przez krawędź plastra.²

Podczas regularnego stosowania plastrów (zakładanych co 24 godziny), stałe poziomy stężeń nikotyny w osoczu, zależne od zastosowanej dawki, osiągane są już po aplikacji drugiego plastra i utrzymują się przez całą dobę. Co istotne, maksymalne stężenia podczas regularnego stosowania są o około 30% większe od stężenia osiąganego po jednorazowym zastosowaniu plastra NiQuitin Przezroczysty.³

Stężenia nikotyny w osoczu

Stężenia nikotyny w osoczu wykazują proporcjonalność do dawki w trzech schematach dawkowania preparatu NiQuitin Przezroczysty. Obserwuje się następujące stałe średnie stężenia nikotyny w osoczu:

Dla porównania, półgodzinne palenie papierosów powoduje znacznie wyższe średnie stężenie nikotyny w osoczu, wynoszące około 44 ng/ml. W przeciwieństwie do palenia papierosów, gdzie obserwuje się szybko występujące maksymalne stężenie nikotyny we krwi, po aplikacji plastra NiQuitin Przezroczysty nie występuje takie zjawisko, co może wpływać na złagodzenie objawów uzależnienia.⁴

Dystrybucja nikotyny w organizmie

Po usunięciu plastra NiQuitin Przezroczysty, stężenie nikotyny w osoczu zmniejsza się zgodnie ze średnią wartością okresu półtrwania wynoszącą 3 godziny. Jest to dłuższy okres w porównaniu do podania dożylnego nikotyny, gdzie wynosi on 2 godziny, co wynika z przedłużonej absorpcji nikotyny ze skóry. Nikotyna osiąga stężenie niewykrywalne w ciągu 10-12 godzin od usunięcia plastra (u pacjentów niepalących).⁵

Objętość dystrybucji nikotyny wynosi około 2,5 l/kg masy ciała. Istotne jest, że nie zaobserwowano selektywnego wychwytu nikotyny przez jakikolwiek narząd w organizmie.⁶

Metabolizm nikotyny

Nikotyna jest metabolizowana głównie w trzech narządach:

• wątrobie – główny organ metabolizujący nikotynę
• nerkach – istotne miejsce przemian metabolicznych
• płucach – biorą udział w metabolizmie nikotyny

Średnia wartość klirensu osoczowego nikotyny wynosi około 1,2 l/min. W procesie metabolizmu powstaje ponad 20 różnych metabolitów nikotyny, z których wszystkie są uważane za nieaktywne farmakologicznie. Głównymi metabolitami są kotynina i trans-3-hydroksykotynina. Średnie wartości stężenia kotyniny we krwi są dziesięciokrotnie większe od stężenia nikotyny. Okres półtrwania nikotyny mieści się w przedziale od 1 do 2 godzin, natomiast kotyniny jest znacznie dłuższy i wynosi od 15 do 20 godzin.⁷

Eliminacja nikotyny

Nikotyna i jej metabolity są wydalane głównie przez nerki. Około 10% nikotyny jest wydalane w stanie niezmienionym w moczu. Efektywność wydalania może zwiększyć się do 30% w warunkach maksymalnego stopnia przepływu i maksymalnego zakwaszenia moczu (pH ≤ 5).⁸

Czynniki wpływające na farmakokinetykę nikotyny

W badaniach farmakokinetycznych wykazano, że:

1. Płeć pacjentów nie ma wpływu na kinetykę nikotyny podawanej w systemie transdermalnym.
2. U mężczyzn otyłych zaobserwowano znacznie mniejsze wartości AUC (pole pod krzywą zależności stężenia od czasu) i Cmax (maksymalne stężenie w osoczu) w porównaniu do mężczyzn o normalnej masie ciała. Stwierdzono liniową regresję AUC w stosunku do masy ciała – wartość AUC zmniejsza się wraz ze wzrostem masy ciała.
3. Kinetyka leku była podobna dla wszystkich miejsc aplikacji plastra na górnej części tułowia i zewnętrznej górnej części ramienia, co oznacza, że te lokalizacje zapewniają porównywalną absorpcję nikotyny.

Obserwacje te mają istotne znaczenie kliniczne przy doborze dawki i miejsca aplikacji systemu transdermalnego, szczególnie u pacjentów z nadwagą lub otyłością.⁹