Właściwości farmakodynamiczne leku Doxar

Doksazosyna, będąca substancją czynną produktu leczniczego Doxar, należy do grupy farmakoterapeutycznej określonej kodem ATC: C02CA04 (leki stosowane w chorobie nadciśnieniowej) oraz G04CA (leki stosowane w łagodnym rozroście gruczołu krokowego). Mechanizm działania doksazosyny opiera się na selektywnym i kompetycyjnym blokowaniu postsynaptycznych receptorów α1-adrenergicznych. Efekt przeciwnadciśnieniowy wynika bezpośrednio ze zmniejszenia oporu naczyniowego.¹

Charakterystyka działania przeciwnadciśnieniowego

Po podaniu jednorazowej dawki dobowej efekt terapeutyczny doksazosyny utrzymuje się przez 24 godziny. Początek terapii charakteryzuje się stopniowym obniżaniem ciśnienia tętniczego, podczas którego mogą wystąpić reakcje ortostatyczne. Maksymalny efekt terapeutyczny osiągany jest po 2-6 godzinach od podania leku. Istotną cechą działania doksazosyny jest fakt, że u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym wartości ciśnienia krwi podczas terapii są podobne zarówno w pozycji stojącej, jak i leżącej. W przeciwieństwie do nieselektywnych leków blokujących alfa-adrenoreceptory, podczas długotrwałego stosowania produktu Doxar nie zaobserwowano rozwoju tolerancji na lek. W terapii podtrzymującej rzadko notowano zwiększenie aktywności reninowej osocza oraz tachykardię.²

Wpływ na parametry lipidowe

Badania kliniczne potwierdziły, że doksazosyna wywiera korzystny wpływ na profil lipidowy. Lek istotnie obniża całkowite stężenie triglicerydów, cholesterolu całkowitego oraz frakcji LDL w osoczu. Co szczególnie ważne, zaobserwowano znaczące zwiększenie stosunku cholesterolu HDL do cholesterolu całkowitego (w zakresie od około 4% do 13% wartości pierwotnej). Chociaż kliniczne znaczenie tych zmian nie zostało jeszcze w pełni ustalone, stanowią one istotną przewagę doksazosyny nad lekami moczopędnymi i beta-adrenolitykami, które wywierają niekorzystny wpływ na parametry lipidowe. Dzięki jednoczesnym korzystnym efektom przeciwnadciśnieniowym i wpływowi na stężenie lipidów, leczenie doksazosyną przyczynia się do zmniejszenia ryzyka rozwoju choroby wieńcowej.³

Wyniki badań klinicznych

Wstępna ocena wyników badania ALLHAT (Antihypertensive and Lipid-Lowering Treatment to Prevent Heart Attack Trial) wykazała, że u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym oraz co najmniej jednym dodatkowym czynnikiem ryzyka choroby wieńcowej serca (CHC), którzy przyjmowali doksazosynę, ryzyko wystąpienia ciężkiej niewydolności serca było około dwukrotnie niższe w porównaniu do pacjentów leczonych chlortalidonem. Jednakże w przypadku ryzyka wystąpienia poważnych powikłań sercowo-naczyniowych, pacjenci przyjmujący doksazosynę wykazywali o 25% wyższe ryzyko niż grupa otrzymująca chlortalidon. Z powodu tych wyników ramię badania ALLHAT obejmujące doksazosynę zostało zakończone. W momencie zakończenia badania nie stwierdzono różnic w przyczynach śmiertelności, a przedstawione wyniki nie zostały jeszcze poddane ostatecznej ocenie.⁴

Dodatkowe efekty terapeutyczne

Leczenie doksazosyną prowadzi do szeregu dodatkowych korzystnych efektów terapeutycznych:

• Zahamowanie przerostu lewej komory serca – co przyczynia się do poprawy parametrów hemodynamicznych i zmniejszenia obciążenia serca
• Hamowanie agregacji płytek krwi – wpływające na zmniejszenie ryzyka powikłań zakrzepowych
• Zwiększenie aktywności tkankowego aktywatora plazminogenu – poprawiające naturalne zdolności fibrynolityczne organizmu
• Zwiększenie wrażliwości na insulinę u pacjentów z zaburzeniami gospodarki węglowodanowej – korzystny efekt metaboliczny

⁵

Istotną zaletą doksazosyny jest brak niekorzystnych skutków metabolicznych, co sprawia, że lek może być bezpiecznie stosowany u pacjentów ze szczególnymi schorzeniami współistniejącymi, takimi jak: astma, cukrzyca, dysfunkcja lewokomorowa czy skaza moczanowa.⁶

Właściwości antyoksydacyjne

Badania in vitro wykazały, że 6′- i 7′-hydroksylowe formy metabolitów doksazosyny wykazują właściwości antyoksydacyjne przy stężeniu 5 µM. Ta dodatkowa aktywność może przyczyniać się do korzystnego profilu działania leku, poprzez zmniejszanie stresu oksydacyjnego w układzie sercowo-naczyniowym.⁷

Wpływ na dysfunkcje seksualne

W kontrolowanych badaniach klinicznych u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym wykazano istotny związek między stosowaniem doksazosyny a poprawą w zakresie dysfunkcji seksualnych. Warto podkreślić, że pacjenci otrzymujący doksazosynę zgłaszali znacząco mniej nowych przypadków zaburzeń erekcji w porównaniu z pacjentami leczonymi innymi lekami przeciwnadciśnieniowymi. Jest to istotna zaleta terapeutyczna, wpływająca na jakość życia pacjentów i poprawiająca compliance w leczeniu nadciśnienia tętniczego.⁸