potencjał iglicowy
Potencjał iglicowy (ang. spike potential) to rodzaj potencjału czynnościowego charakteryzujący się gwałtownym wzrostem i szybkim spadkiem napięcia błonowego neuronu. Jest kluczowym elementem przekazywania informacji w układzie nerwowym, umożliwiającym komunikację między komórkami nerwowymi.
Mechanizm powstawania potencjału iglicowego opiera się na szybkim napływie jonów sodu do wnętrza komórki przez napięciowo-zależne kanały sodowe, co powoduje depolaryzację błony komórkowej. Następnie dochodzi do repolaryzacji wywołanej wypływem jonów potasu. Cały proces trwa około 1-2 milisekundy i jest zjawiskiem typu „wszystko albo nic” – potencjał iglicowy ma zawsze taką samą amplitudę, niezależnie od siły bodźca inicjującego.
W diagnostyce neurologicznej rejestracja i analiza potencjałów iglicowych stanowi podstawę badań elektrofizjologicznych, takich jak elektromiografia (EMG) czy elektroencefalografia (EEG). Zaburzenia w generowaniu i przewodzeniu potencjałów iglicowych mogą wskazywać na różne schorzenia neurologiczne, w tym choroby demielinizacyjne, neuropatie czy zaburzenia funkcji synapsy.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Fenytoina – Właściwości farmakodynamiczne
Fenytoina, należąca do pochodnych hydantoin (kod ATC: N03AB02), wykazuje silne działanie przeciwpadaczkowe poprzez stabilizację błon neuronów ośrodkowego i obwodowego układu nerwowego. Mechanizm jej działania opiera się na hiperpolaryzacji neuronów, głównie poprzez zwiększenie wypływu jonów sodowych z komórki, co prowadzi do zmniejszenia przepływu jonów sodowych przez kanały zależne od potencjału błonowego. W efekcie hamowane jest rozprzestrzenianie się potencjałów iglicowych wzdłuż aksonów, co ogranicza nadmierną aktywność nerwową charakterystyczną dla napadów padaczkowych. Fenytoina nie wpływa na przewodnictwo we włóknach nerwowych ani na próg pobudliwości, lecz stabilizuje błonę neuronu w odpowiedzi na powtarzalne bodźce, co jest kluczowe w kontroli napadów.
błona neuronu, działanie przeciwbólowe, działanie przeciwpadaczkowe, fenytoina, hiperpolaryzacja neuronu, hydantoina, jony sodowe, kanał jonowy, kanał sodowy, kora ruchowa mózgu, lek przeciwdrgawkowy, napad częściowy, napad padaczkowy, napad uogólniony toniczno-kloniczny, neuralgia nerwu trójdzielnego, ośrodkowy układ nerwowy, pień mózgu, pochodna hydantoiny, potencjał iglicowy, stabilizacja błon nerwowych, układ nerwowy, wyładowanie padaczkowe - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Phenytoinum WZF 100 mg
Fenytoina, będąca pochodną hydantoiny i substancją czynną leku Phenytoinum WZF (kod ATC: N03AB02), wykazuje działanie przeciwdrgawkowe poprzez hamowanie przepływu jonów sodowych przez kanały sodowe zależne od potencjału w błonie neuronów. Mechanizm ten prowadzi do zahamowania rozprzestrzeniania się potencjałów iglicowych oraz hiperpolaryzacji neuronów, co stabilizuje błony komórkowe i zmniejsza pobudliwość neuronalną. Działanie fenytoiny koncentruje się głównie na korze ruchowej mózgu oraz ośrodkach pnia mózgu, co umożliwia kontrolę napadów częściowych, wtórnie uogólnionych oraz uogólnionych toniczno-klonicznych. Ponadto, fenytoina wykazuje właściwości przeciwbólowe w neuralgii nerwu trójdzielnego, blokując przewodzenie impulsów bólowych w obrębie tego nerwu.
fenytoina, grand mal, kora ruchowa mózgu, lek przeciwpadaczkowy, napad częściowy, napad ogniskowy, napad toniczno-kloniczny, napad wtórnie uogólniony, neuralgia nerwu trójdzielnego, ośrodkowy układ nerwowy, Phenytoinum WZF, pień mózgu, pochodna hydantoiny, potencjał iglicowy, właściwości przeciwdrgawkowe, zwój nerwu trójdzielnego