zaburzenie odpływu moczu
Wskazanie

Zaburzenie odpływu moczu (ang. urinary outflow obstruction) to stan, w którym dochodzi do utrudnienia swobodnego przepływu moczu z pęcherza moczowego przez cewkę moczową. Może występować u pacjentów obu płci, jednak zdecydowanie częściej dotyka mężczyzn, zwłaszcza w starszym wieku. Główne przyczyny obejmują łagodny rozrost gruczołu krokowego (BPH), zwężenie cewki moczowej, kamicę układu moczowego, nowotwory dróg moczowych czy neurologiczne zaburzenia funkcji pęcherza.

W diagnostyce zaburzeń odpływu moczu kluczowe jest badanie fizykalne, USG układu moczowego z oceną zalegania moczu po mikcji, badania urodynamiczne oraz cystoskopia. U pacjentów z ostrym zatrzymaniem moczu konieczne jest pilne odbarczenie pęcherza poprzez cewnikowanie.

Leczenie farmakologiczne obejmuje stosowanie alfa-adrenolityków (Doxazosin, Tamsulosina – preparaty Omnic, Fokusin, Tanyz), które zmniejszają napięcie mięśni gładkich szyi pęcherza i gruczołu krokowego. W przypadku BPH stosuje się inhibitory 5-alfa-reduktazy (Finasteryd – Proscar, Finaster; Dutasteryd – Adadut, Dutasteride), które zmniejszają objętość gruczołu. Coraz częściej stosuje się terapię skojarzoną, wykorzystując preparaty łączące oba mechanizmy działania (Duodart, Dutasteride/Tamsulosin).

W leczeniu nadreaktywności pęcherza towarzyszącej zaburzeniom odpływu stosuje się leki antycholinergiczne (Solifenacyna – Vesicare, Oxybutynina – Driptane) oraz nowsze leki z grupy β3-adrenomimetyków (Mirabegron – Betmiga). U pacjentów z zapaleniem gruczołu krokowego stosuje się także antybiotykoterapię celowaną.

Największe trudności w leczeniu pacjentów z zaburzeniami odpływu moczu obejmują przypadki oporności na leczenie farmakologiczne, nawracające infekcje dróg moczowych oraz postępujące uszkodzenie górnych dróg moczowych. Szczególnie problematyczne są przypadki pacjentów z neurogenną dysfunkcją pęcherza, gdzie zaburzenia odpływu moczu współistnieją z zaburzeniami funkcji wypieraczowej. W przypadkach opornych na leczenie zachowawcze konieczne jest leczenie zabiegowe – od mniej inwazyjnych procedur jak TURP (przezcewkowa resekcja gruczołu krokowego), przez laserowe waporyzacje, aż po klasyczne operacje prostatektomii czy plastyki cewki moczowej.