Właściwości farmakokinetyczne
Trokserutyna
Trokserutyna wykazuje dobrą absorpcję po podaniu doustnym, z Tmax wynoszącym 1-3 godziny, zależnie od preparatu (Venolan 1 godzina, Venotrex i Sapoven T 2-3 godziny). Biodostępność po podaniu doustnym i miejscowym wynosi 10-20%, a substancja wiąże się odwracalnie z białkami osocza w zakresie 16-30%. Trokserutyna nie przenika przez barierę krew-mózg ani do mleka kobiet karmiących, a jej przenikanie przez łożysko jest minimalne. Metabolizm obejmuje powstawanie pochodnych glukuronowych i trihydroksyetylokwercetyny, a okres półtrwania (T1/2) waha się od 8 do 21 godzin w zależności od preparatu (Venolan 8,73 ± 0,88 h, Venotrex 10-18 h, Posorutin 18 h). Eliminacja odbywa się głównie przez żółć do przewodu pokarmowego (około 65% dawki), z niewielkim udziałem nerek po sprzęgnięciu z kwasem glukuronowym. Całkowity czas eliminacji może sięgać do 72 godzin ze względu na krążenie wątrobowo-jelitowe.
Właściwości farmakokinetyczne trokserutyny
Trokserutyna (o-β-hydroksyetylorutozydy) to substancja o udokumentowanych właściwościach farmakokinetycznych, choć w przypadku niektórych postaci farmaceutycznych zawierających tę substancję brak jest kompleksowych badań. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis właściwości farmakokinetycznych trokserutyny na podstawie dostępnych danych z charakterystyk produktów leczniczych zawierających tę substancję.1 2
Wchłanianie trokserutyny
Trokserutyna charakteryzuje się dobrą absorpcją po podaniu doustnym. Wchłania się głównie w obrębie jelita cienkiego w postaci niezmienionej lub po odłączeniu fragmentu cukrowego (rutynozy), czyli w postaci aglikonu – hydroksyetylokwercetyny.3 4
Badania farmakokinetyczne wykazały, że po doustnym podaniu trokserutyny maksymalne stężenie we krwi (Cmax) osiągane jest po około 1-3 godzinach od podania. W przypadku produktu Venolan, maksymalne stężenie występuje po 1 godzinie, natomiast w przypadku produktów Venotrex i Sapoven T po 2-3 godzinach.5 6 7
W badaniu biodostępności wykazano, że po podaniu jednorazowej dawki 0,5 – 4 g mono-3′-hydroksyetylokwercetyny wchłanianie jest proporcjonalne do zastosowanej dawki związku.8
Biodostępność trokserutyny po podaniu doustnym waha się w przedziale od 10% do 20% zastosowanej jednorazowo dawki. Podobną biodostępność obserwuje się przy aplikacji miejscowej na skórę.9
Warto zauważyć, że trokserutyna wchłania się również przez skórę, przy czym przekrwienie oraz zwiększenie temperatury ciała mogą być przyczyną zwiększonego wchłaniania substancji do krążenia ogólnoustrojowego.10
Ze względu na bardzo dobrą rozpuszczalność w wodzie, trokserutynę można również stosować w postaci kropli ocznych, gdzie działa w przednim odcinku oka oraz dyfunduje przez rogówkę.11
Dystrybucja
Po wchłonięciu trokserutyna wiąże się z białkami osocza. W zależności od produktu leczniczego stopień wiązania z białkami osocza wynosi od około 16% do 30%.12 13 14 15
Dystrybucja trokserutyny w organizmie charakteryzuje się kilkoma istotnymi cechami:16
- Nie przenika przez barierę krew-mózg17 18 19
- W badaniach na zwierzętach wykazano, że trokserutyna w niewielkim stopniu przechodzi przez łożysko i do organizmu płodu, z którego jest szybko eliminowana20 21 22
- Nie przenika do mleka kobiet karmiących23
Metabolizm
Metabolizm trokserutyny u człowieka obejmuje kilka ścieżek. W krwi występuje ona w postaci wolnej, pochodnych glukuronowych oraz trihydroksyetylokwercetyny.24
Główne szlaki metaboliczne trokserutyny to:25 26
- Powstawanie pochodnej kwercetyny w przewodzie pokarmowym
- Sprzęganie z kwasem glukuronowym
- Przekształcanie do aglikonów i kwasów arylooctowych
W przypadku podania do oka, wchłonięta substancja czynna zostaje szybko przekształcona w glikozyd kwasu glukuronowego.27
Eliminacja i okres półtrwania
Okres półtrwania trokserutyny wynosi od 8 do 21 godzin, w zależności od produktu leczniczego:28 29 30
- Venolan: 8,73 ± 0,88 godziny
- Venotrex: 10-18 godzin
- Posorutin: 18 godzin
Eliminacja trokserutyny odbywa się głównie poprzez wydalanie z żółcią do przewodu pokarmowego, a następnie z kałem. Ok. 65% wchłoniętej trokserutyny wydalane jest z kałem w postaci glukuronianów.31 32
Ważną cechą farmakokinetyki trokserutyny jest fakt, że pochodne trokserutyny są wydalane wraz z żółcią do dwunastnicy i mogą podlegać krążeniu wątrobowo-jelitowemu, stąd odznaczają się dosyć długim okresem eliminacji (72 godziny, T0,5 = 8,7 godziny).33
Tylko niewielka ilość trokserutyny jest wydalana przez nerki po uprzednim sprzęgnięciu z kwasem glukuronowym.34 35
W badaniu na ochotnikach stwierdzono, że kinetyka eliminacji (T0,5) po podaniu dawki 0,5-4 g ma charakter liniowy i nie wykazuje zmian wskazujących na istnienie zależności od dawki.36
Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów
Dostępne dane nie zawierają szczegółowych informacji na temat farmakokinetyki trokserutyny w szczególnych grupach pacjentów, takich jak osoby z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby, osoby w podeszłym wieku czy dzieci. Biorąc pod uwagę, że wydalanie trokserutyny odbywa się głównie przez układ wątrobowo-żółciowy, a tylko w niewielkim stopniu przez nerki, można przypuszczać, że zaburzenia czynności wątroby mogą wpływać na farmakokinetykę tej substancji.37
Porównanie danych farmakokinetycznych dla różnych produktów leczniczych zawierających trokserutynę
Należy zauważyć, że nie dla wszystkich produktów zawierających trokserutynę przeprowadzono kompletne badania farmakokinetyczne. Na przykład, w przypadku produktów Rutoven żel, Venescin czy Kelicardina, dane farmakokinetyczne są ograniczone lub nie zostały wykonane.38 39 40
Główne parametry farmakokinetyczne trokserutyny
| Parametr | Wartość | Uwagi |
|---|---|---|
| Czas do osiągnięcia stężenia maksymalnego (Tmax) | 1-3 godziny | Po podaniu doustnym |
| Okres półtrwania (T1/2) | 8-21 godzin | Różni się w zależności od produktu |
| Wiązanie z białkami osocza | 16-30% | Odwracalne wiązanie |
| Biodostępność | 10-20% | Po podaniu doustnym i miejscowym |
| Główna droga eliminacji | Z żółcią do przewodu pokarmowego | Około 65% dawki |
| Eliminacja przez nerki | Niewielka | Po sprzęgnięciu z kwasem glukuronowym |
| Przenikanie przez barierę krew-mózg | Nie przenika | – |
| Przenikanie przez łożysko | Minimalne/śladowe | Badania na zwierzętach |
| Przenikanie do mleka | Nie przenika | – |
| Całkowity czas eliminacji | Do 72 godzin | Ze względu na krążenie wątrobowo-jelitowe |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania