Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Nifuroksazyd

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania nifuroksazydu

Nifuroksazyd jest substancją aktywną stosowaną w leczeniu ostrych biegunek bakteryjnych. Stosowanie tego leku wymaga zachowania określonych środków ostrożności, a personel medyczny powinien być świadomy potencjalnych zagrożeń związanych z jego stosowaniem i odpowiednio instruować pacjentów. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące specjalnych ostrzeżeń i środków ostrożności związanych z terapią nifuroksazydem.¹

Czas trwania leczenia i postępowanie w przypadku utrzymującej się biegunki

Bez konsultacji lekarskiej nifuroksazydu nie powinno się stosować dłużej niż 3 dni, gdyż nie ma wskazań do przedłużonej terapii. Jeśli biegunka utrzymuje się po 2-3 dniach leczenia, niezbędna jest pogłębiona diagnostyka mająca na celu ustalenie przyczyny objawów oraz zweryfikowanie stosowanego leczenia. W takiej sytuacji należy rozważyć rozpoczęcie antybiotykoterapii oraz nawodnienie dożylne.^{2 3 4}

Szczególnie ważne jest, aby w przypadku nasilenia biegunki podczas leczenia pacjent natychmiast skontaktował się z lekarzem.^{5 6}

Postępowanie w zakażeniach ogólnoustrojowych

W razie podejrzenia zakażenia o uogólnionym przebiegu, należy podać antybiotyk wchłaniający się z przewodu pokarmowego lub działający ogólnoustrojowo.^{7 8 9}

W przypadku ciężkich inwazyjnych biegunek również zaleca się podanie antybiotyku działającego ogólnoustrojowo, ponieważ nifuroksazyd po podaniu doustnym tylko częściowo (10-20%) wchłania się z przewodu pokarmowego.¹⁰

W przypadku biegunki zakaźnej z objawami zakażenia ogólnoustrojowego, należy podać leki przeciwbakteryjne o dobrej dystrybucji układowej.¹¹

Nawadnianie i równoważenie elektrolitów

Podstawową zasadą podczas leczenia każdej biegunki, niezależnie od wieku pacjenta, jest nawadnianie.¹² Podczas leczenia niezbędne jest nawadnianie pacjenta oraz kontrola i uzupełnianie niedoborów elektrolitów.^{13 14 15}

Pacjent powinien zostać poinformowany o konieczności nawadniania organizmu dużą ilością płynów, słodkich lub słonych napojów, w celu wyrównania utraty płynów wywołanej biegunką. Średnie dobowe zapotrzebowanie na wodę u dorosłego wynosi około 2 litry.^{16 17}

W przypadku ciężkiej, długotrwałej biegunki, ciężkich wymiotów lub utraty apetytu, należy rozważyć nawodnienie dożylne.^{18 19 20}

Zalecenia dietetyczne

Produkt leczniczy należy stosować równocześnie z zachowaniem ścisłej diety z wykluczeniem:^{21 22}

• soków
• surowych warzyw i owoców
• zielonych warzyw
• pikantnych i ciężkostrawnych potraw
• mrożonej żywności i zimnych napojów

^{23 24}

W diecie zaleca się:^{25 26 27}

• grillowane (pieczone) mięsa
• ryż

Przeciwwskazania – alkohol

Podczas leczenia nifuroksazydem nie należy pić alkoholu.^{28 29 30}

Reakcje nadwrażliwości

W przypadku wystąpienia reakcji nadwrażliwości, takich jak:^{31 32 33}

• duszność
• obrzęk twarzy, warg, języka
• wysypka
• świąd

należy natychmiast przerwać leczenie i odstawić lek.

Ostrzeżenia dotyczące substancji pomocniczych

Niektóre preparaty nifuroksazydu zawierają substancje pomocnicze, które mogą powodować działania niepożądane u określonych grup pacjentów:

Barwniki

Produkty zawierające żółcień chinolinową (E 104) i żółcień pomarańczową (E 110) mogą powodować reakcje alergiczne.^{34 35}

Parabeny

Metylu parahydroksybenzoesan (E 218) i propylu parahydroksybenzoesan mogą powodować reakcje alergiczne (możliwe reakcje typu późnego).^{36 37}

Sorbitol

Produkty zawierające sorbitol (E 420) nie powinny być stosowane u pacjentów z dziedziczną nietolerancją fruktozy.^{38 39}

Sorbitol zawarty w produkcie leczniczym może wpływać na biodostępność innych, podawanych równocześnie drogą doustną, produktów leczniczych. W przypadku, gdy dawka sorbitolu przyjęta z produktem leczniczym przekracza 140 mg/kg mc. na dobę, sorbitol może powodować dyskomfort ze strony układu pokarmowego i może mieć łagodne działanie przeczyszczające.⁴⁰

Glikol propylenowy

Niektóre preparaty zawierają glikol propylenowy (E 1520). W przypadku, gdy dawka glikolu propylenowego przyjęta z produktem leczniczym przekracza 50 mg/kg mc. na dobę, należy zachować szczególną ostrożność.⁴¹

Szczególne grupy pacjentów, u których należy zachować ostrożność przy stosowaniu preparatów zawierających glikol propylenowy:

• dzieci poniżej 5 lat – przed podaniem leku należy skontaktować się z lekarzem lub farmaceutą, zwłaszcza gdy dziecko przyjmuje inne leki zawierające glikol propylenowy lub alkohol
• kobiety w ciąży lub karmiące piersią – nie powinny przyjmować tego leku bez zalecenia lekarza
• pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby lub nerek – nie powinni przyjmować tego leku bez zalecenia lekarza

⁴²

Laktoza

Produkty zawierające laktozę jednowodną nie powinny być stosowane u pacjentów z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, brakiem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy.⁴³

Pacjenci z cukrzycą powinni uwzględnić zawartość laktozy w produkcie, która może zawierać glukozę i galaktozę.⁴⁴

Sacharoza

Niektóre preparaty nifuroksazydu zawierają także sacharozę, co należy uwzględnić u pacjentów z cukrzycą oraz zaburzeniami wchłaniania glukozy-galaktozy.

Sód

Preparaty nifuroksazydu zawierają mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na dawkę, to znaczy produkt uznaje się za „wolny od sodu”.^{45 46 47}