Właściwości farmakodynamiczne
Ebastyna

Właściwości farmakodynamiczne ebastyny

Ebastyna jest silnym i wysoce selektywnym antagonistą receptora histaminowego H1 o przedłużonym działaniu, charakteryzującym się brakiem działania antycholinergicznego w stosowanych dawkach terapeutycznych. Substancja ta należy do grupy farmakoterapeutycznej leków przeciwhistaminowych do stosowania ogólnego (inne leki przeciwhistaminowe do stosowania ogólnego), z przypisanym kodem ATC: R06AX22.¹

Przenikanie przez barierę krew-mózg

Istotną właściwością farmakodynamiczną ebastyny jest jej ograniczone przenikanie przez barierę krew-mózg. Po podaniu doustnym zarówno sama ebastyna, jak i jej metabolity bardzo słabo przenikają do ośrodkowego układu nerwowego, co koreluje z niskim profilem sedatywnym obserwowanym w badaniach eksperymentalnych oceniających wpływ tej substancji na OUN.²

Charakterystyka działania przeciwhistaminowego

Badania kliniczne dotyczące histaminowych bąbli/pęcherzy skórnych wykazały, że ebastyna wykazuje statystycznie i klinicznie istotne działanie przeciwhistaminowe, które rozpoczyna się już po 1 godzinie od podania i utrzymuje się przez ponad 48 godzin. Co więcej, po przerwaniu 5-dniowego cyklu leczenia ebastyną, jej działanie przeciwhistaminowe utrzymuje się przez dodatkowe 72 godziny. Ta długotrwała aktywność farmakologiczna koreluje ze stężeniem w osoczu głównego czynnego metabolitu – cerebastyny.³

Wielokrotne podawanie ebastyny skutkuje utrzymywaniem się zahamowania obwodowych receptorów na stałym poziomie, bez rozwoju tachyfilaksji (zjawiska zmniejszania się odpowiedzi na powtarzane dawki leku). Wyniki badań wskazują, że ebastyna w dawce co najmniej 10 mg wywołuje szybkie, intensywne i długotrwałe hamowanie obwodowych receptorów histaminowych H1, co uzasadnia schemat dawkowania raz na dobę.⁴

Właściwości różnych postaci farmaceutycznych

W przypadku preparatu Evastix, który występuje w postaci tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej (10 mg i 20 mg), badania wykazały jego biorównoważność w stosunku do preparatu ebastyny w postaci tabletek powlekanych. W badaniu z zastosowaniem pojedynczej dawki, doustny liofilizat ebastyny był dobrze tolerowany, co potwierdzono standardowymi badaniami laboratoryjnymi, badaniami fizykalnymi, monitorowaniem parametrów życiowych oraz zapisami EKG. Z uwagi na stwierdzoną biorównoważność, oczekuje się, że skuteczność doustnego liofilizatu ebastyny będzie taka sama jak preparatu w postaci tabletek powlekanych.⁵

Wpływ na ośrodkowy układ nerwowy

Sedacja po zastosowaniu ebastyny była przedmiotem szczegółowych badań, z wykorzystaniem zaawansowanych metod diagnostycznych, takich jak:

• Farmako-EEG
• Testy sprawności poznawczej
• Testy koordynacji wzrokowo-ruchowej
• Subiektywne oceny sedacji

⁶

Wyniki tych badań nie wykazały istotnego nasilenia sedacji przy stosowaniu zalecanych dawek ebastyny. Obserwacje te znajdują potwierdzenie w wynikach badań klinicznych prowadzonych metodą podwójnie ślepej próby, w których częstość występowania sedacji po zastosowaniu ebastyny była porównywalna z placebo.⁷

Wpływ na układ sercowo-naczyniowy

W badaniach oceniających wpływ ebastyny na pracę serca u zdrowych ochotników, stosowanej w zalecanych dawkach terapeutycznych, nie zaobserwowano wydłużenia odstępu QT ani innych niekorzystnych efektów mogących prowadzić do zaburzeń rytmu serca.⁸

Istotne jest również, że nie obserwowano wpływu na odstęp QTc nawet przy przedawkowaniu ebastyny do 60 mg na dobę. Dopiero przedawkowanie w dawce 100 mg na dobę powodowało statystycznie istotne, choć klinicznie nieistotne, wydłużenie odstępu QT o 10 ms (2,7%).⁹

Zastosowanie w pokrzywce

Przewlekła pokrzywka idiopatyczna była wykorzystywana jako model kliniczny do badania skuteczności ebastyny w stanach pokrzywkowych, ze względu na podobną patofizjologię niezależnie od etiologii oraz możliwość łatwiejszej rekrutacji pacjentów z przewlekłą chorobą. Ponieważ uwalnianie histaminy jest kluczowym czynnikiem patogenetycznym we wszystkich rodzajach pokrzywki, można oczekiwać, że ebastyna będzie skuteczna w łagodzeniu objawów pokrzywki o różnym podłożu, nie tylko w przewlekłej pokrzywce idiopatycznej.¹⁰