Działania niepożądane
Zyban 150 mg

Lek Zyban, zawierający 150 mg bupropionu chlorowodorku w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które należy monitorować podczas terapii. Najczęściej obserwuje się zaburzenia psychiatryczne, takie jak bezsenność (≥1/10), depresja, pobudzenie i lęk (≥1/100 do <1/10), a także rzadziej splątanie i omamy. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko myśli i zachowań samobójczych oraz napadów drgawkowych, które występują z częstością około 0,1% (1/1000), najczęściej jako uogólnione napady toniczno-kloniczne. Inne istotne działania niepożądane obejmują reakcje nadwrażliwości, od łagodnych pokrzywek po ciężkie reakcje anafilaktyczne, oraz poważne reakcje skórne, takie jak zespół Stevensa-Johnsona i rumień wielopostaciowy. Dolegliwości ze strony układu nerwowego, sercowo-naczyniowego, pokarmowego oraz zaburzenia hematologiczne i metaboliczne również zostały odnotowane, co wymaga kompleksowego monitorowania pacjentów podczas leczenia.

Działania niepożądane leku Zyban

Lek Zyban (zawierający 150 mg bupropionu chlorowodorku w postaci tabletek powlekanych o przedłużonym uwalnianiu) może powodować różnorodne działania niepożądane, które zostały zidentyfikowane w trakcie badań klinicznych oraz w doświadczeniu postmarketingowym. Należy pamiętać, że odzwyczajanie się od palenia tytoniu samo w sobie często wiąże się z objawami odstawienia, takimi jak pobudzenie, bezsenność, drżenie czy pocenie się. Niektóre z tych objawów mogą również występować jako działania niepożądane związane z przyjmowaniem leku Zyban.1

Klasyfikacja częstości działań niepożądanych

Działania niepożądane zostały sklasyfikowane według częstości występowania w następujący sposób:2

  • Bardzo często: występują u co najmniej 1 na 10 pacjentów (≥ 1/10)
  • Często: występują u co najmniej 1 na 100, ale mniej niż 1 na 10 pacjentów (≥1/100 do <1/10)
  • Niezbyt często: występują u co najmniej 1 na 1000, ale mniej niż 1 na 100 pacjentów (≥1/1000 do <1/100)
  • Rzadko: występują u co najmniej 1 na 10 000, ale mniej niż 1 na 1000 pacjentów (≥1/10 000 do <1/1000)
  • Bardzo rzadko: występują u mniej niż 1 na 10 000 pacjentów (<1/10 000)
  • Nieznana: częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych

Szczegółowe omówienie działań niepożądanych według układów i narządów

Zaburzenia psychiatryczne

Zaburzenia psychiatryczne są jednymi z najczęściej zgłaszanych działań niepożądanych leku Zyban. Bezsenność występuje bardzo często i może wymagać modyfikacji dawkowania. Depresja, pobudzenie i lęk występują często, dlatego konieczne jest szczególne monitorowanie pacjentów pod kątem tych objawów. Rzadziej mogą wystąpić splątanie, a w rzadkich przypadkach drażliwość, wrogość, omamy czy depersonalizacja. Bardzo rzadko obserwuje się urojenia, wyobrażenia paranoidalne oraz agresję. Szczególną uwagę należy zwrócić na możliwość wystąpienia myśli i zachowań samobójczych, które obserwowano podczas leczenia bupropionem.3

Zaburzenia układu nerwowego

Do często występujących działań niepożądanych ze strony układu nerwowego należą: drżenie, zaburzenia koncentracji, bóle głowy, zawroty głowy oraz zaburzenia smaku. Zyban może rzadko wywoływać napady drgawkowe, których częstość występowania wynosi około 0,1% (1/1000). Najczęstszą formą są uogólnione napady toniczno-kloniczne, które mogą wiązać się z ponapadowym splątaniem lub zaburzeniami pamięci. Inne rzadkie objawy obejmują dystonię, ataksję, parkinsonizm, zaburzenia koordynacji, zaburzenia pamięci, parestezje i omdlenia. Odnotowano również przypadki zespołu serotoninowego, szczególnie przy jednoczesnym stosowaniu leków serotoninergicznych.4

Zaburzenia układu immunologicznego

Reakcje nadwrażliwości są istotnym działaniem niepożądanym związanym ze stosowaniem Zybanu. Często obserwuje się łagodne reakcje, takie jak pokrzywka. Rzadziej występują cięższe reakcje, w tym obrzęk naczynioruchowy, duszność, skurcz oskrzeli czy wstrząs anafilaktyczny. Mogą również wystąpić bóle stawów, bóle mięśni i gorączka w połączeniu z wysypką i innymi objawami sugerującymi reakcję nadwrażliwości typu opóźnionego. Te objawy mogą przypominać chorobę posurowiczą.5

Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej

Często występują wysypka, świąd i pocenie się. Do rzadkich, ale poważnych działań niepożądanych należą rumień wielopostaciowy i zespół Stevensa-Johnsona oraz zaostrzenie łuszczycy. Odnotowano również przypadki zaostrzenia tocznia rumieniowatego układowego, tocznia rumieniowatego skórnego oraz ostrej uogólnionej osutki krostkowej.6

Zaburzenia żołądka i jelit

Często obserwuje się suchość jamy ustnej oraz inne zaburzenia żołądkowo-jelitowe, takie jak nudności, wymioty, ból brzucha i zaparcia. Te objawy mogą wpływać na komfort pacjenta i przestrzeganie zaleceń terapeutycznych.7

Zaburzenia pozostałych układów

W zakresie układu krwiotwórczego odnotowano przypadki niedokrwistości, leukopenii i trombocytopenii. Zaburzenia metaboliczne mogą obejmować anoreksję, zaburzenia stężenia glukozy we krwi oraz hiponatremię. Ze strony układu krążenia obserwowano tachykardię, kołatanie serca, wzrost ciśnienia krwi (czasem znaczny), zaczerwienienie skóry, rozszerzenie naczyń i niedociśnienie ortostatyczne. Wśród zaburzeń wątroby i dróg żółciowych odnotowano zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych, żółtaczkę i zapalenie wątroby. Zaburzenia ze strony układu moczowego mogą obejmować zaburzenia w częstości oddawania moczu, zatrzymanie moczu lub nietrzymanie moczu.8

Najgroźniejsze działania niepożądane

Wśród działań niepożądanych leku Zyban szczególną uwagę należy zwrócić na:9

  • Napady drgawkowe – występują z częstością około 0,1% (1/1000), najczęściej jako uogólnione napady toniczno-kloniczne, które mogą prowadzić do ponapadowego splątania lub zaburzeń pamięci
  • Myśli i zachowania samobójcze – wymagają natychmiastowej interwencji i przerwania leczenia
  • Ciężkie reakcje nadwrażliwości – w tym obrzęk naczynioruchowy, duszność, skurcz oskrzeli i wstrząs anafilaktyczny
  • Ciężkie reakcje skórne – takie jak zespół Stevensa-Johnsona i rumień wielopostaciowy
  • Zespół serotoninowy – który może wystąpić w wyniku interakcji pomiędzy bupropionem a lekami serotoninergicznymi

Tabela działań niepożądanych

Układ/narząd Działanie niepożądane Częstość występowania Opis
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Niedokrwistość Nieznana Zmniejszenie stężenia hemoglobiny lub liczby erytrocytów
Leukopenia Nieznana Zmniejszenie liczby leukocytów we krwi
Trombocytopenia Nieznana Zmniejszenie liczby płytek krwi
Zaburzenia układu immunologicznego Reakcje nadwrażliwości (np. pokrzywka) Często Łagodne reakcje skórne o charakterze alergicznym
Ciężkie reakcje nadwrażliwości (obrzęk naczynioruchowy, duszność, skurcz oskrzeli, wstrząs anafilaktyczny, choroba posurowicza) Rzadko Potencjalnie zagrażające życiu reakcje alergiczne wymagające natychmiastowej interwencji medycznej
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Anoreksja Niezbyt często Utrata apetytu
Zaburzenia stężenia glukozy we krwi Rzadko Nieprawidłowe wartości stężenia glukozy
Hiponatremia Nieznana Obniżone stężenie sodu w surowicy krwi
Zaburzenia psychiczne Bezsenność Bardzo często Trudności z zasypianiem lub utrzymaniem snu
Depresja Często Obniżenie nastroju, utrata zainteresowań, zmniejszenie energii
Pobudzenie, lęk Często Niepokój, napięcie psychiczne
Splątanie Niezbyt często Zaburzenia świadomości, dezorientacja
Drażliwość, wrogość, omamy, depersonalizacja, nieprawidłowe marzenia senne Rzadko Zaburzenia zachowania, percepcji i poczucia tożsamości
Urojenia, wyobrażenia paranoidalne, niepokój, agresja Bardzo rzadko Ciężkie zaburzenia myślenia i zachowania
Myśli i zachowania samobójcze Nieznana Myśli o samookaleczeniu lub samobójstwie, mogące prowadzić do prób samobójczych
Psychoza Nieznana Utrata kontaktu z rzeczywistością
Dysfemia, napad lęku panicznego Nieznana Zaburzenia mowy, intensywne epizody lęku z objawami somatycznymi
Zaburzenia układu nerwowego Drżenie, zaburzenia koncentracji, bóle głowy, zawroty głowy, zaburzenia smaku Często Objawy neurologiczne wpływające na codzienne funkcjonowanie
Napady drgawkowe Rzadko (0,1%) Najczęściej uogólnione napady toniczno-kloniczne, mogące prowadzić do ponapadowego splątania
Dystonia Rzadko Nieprawidłowe, przedłużone skurcze mięśni
Ataksja Rzadko Zaburzenia koordynacji ruchowej
Parkinsonizm Rzadko Objawy przypominające chorobę Parkinsona
Zaburzenia koordynacji, zaburzenia pamięci Rzadko Trudności z wykonywaniem precyzyjnych ruchów, problemy z pamięcią
Parestezje, omdlenia Rzadko Nieprawidłowe odczucia skórne, utrata przytomności
Zespół serotoninowy Nieznana Potencjalnie zagrażający życiu zespół objawów, zwłaszcza w połączeniu z lekami serotoninergicznymi (SSRI, SNRI)
Zaburzenia oka Zaburzenia widzenia Niezbyt często Nieostre widzenie, podwójne widzenie, inne zmiany w percepcji wzrokowej
Zaburzenia ucha i błędnika Szumy uszne Niezbyt często Dzwonienie lub brzęczenie w uszach
Zaburzenia serca Tachykardia Niezbyt często Przyspieszenie czynności serca
Kołatanie serca Rzadko Subiektywne odczucie nieprawidłowej pracy serca
Zaburzenia naczyniowe Wzrost ciśnienia krwi (czasem znaczny), zaczerwienienie skóry Niezbyt często Podwyższone wartości ciśnienia tętniczego, rozszerzenie naczyń skórnych
Rozszerzenie naczyń Rzadko Poszerzenie światła naczyń krwionośnych
Niedociśnienie ortostatyczne Rzadko Spadek ciśnienia krwi przy zmianie pozycji na stojącą
Zaburzenia żołądka i jelit Suchość jamy ustnej, nudności, wymioty, ból brzucha, zaparcia Często Dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego wpływające na komfort pacjenta
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych Rzadko Podwyższone wartości transaminaz w badaniach laboratoryjnych
Żółtaczka, zapalenie wątroby Rzadko Zażółcenie skóry i błon śluzowych, stan zapalny tkanki wątrobowej
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Wysypka, świąd, pocenie się Często Zmiany skórne o różnorodnym charakterze, świąd, nadmierna potliwość
Rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona Rzadko Ciężkie, potencjalnie zagrażające życiu reakcje skórne z tworzeniem pęcherzy
Zaostrzenie łuszczycy Rzadko Nasilenie objawów istniejącej łuszczycy
Zaostrzenie tocznia rumieniowatego układowego Nieznana Nasilenie objawów istniejącego tocznia układowego
Toczeń rumieniowaty skórny, ostra uogólniona osutka krostkowa Nieznana Skórna postać tocznia lub ostra wysypka z krostkami, mogąca objąć duże obszary ciała
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej Drżenie mięśni Rzadko Mimowolne skurcze mięśni
Zaburzenia nerek i dróg moczowych Zaburzenia w częstości oddawania moczu i/lub zatrzymanie moczu Rzadko Zwiększona lub zmniejszona częstość mikcji, niemożność oddania moczu
Nietrzymanie moczu Bardzo rzadko Mimowolne oddawanie moczu
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Gorączka Często Podwyższona temperatura ciała
Ból w klatce piersiowej Niezbyt często Dyskomfort lub ból w obrębie klatki piersiowej
Astenia Niezbyt często Osłabienie, zmniejszenie siły mięśniowej

Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego Zyban do obrotu istotne jest zgłaszanie wszelkich podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania tego leku. Personel medyczny powinien zgłaszać wszystkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.10

Dane kontaktowe:11

  • Adres: Al. Jerozolimskie 181 C, 02-222 Warszawa
  • Telefon: + 48 22 49 21 301
  • Faks: + 48 22 49 21 309
  • Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl

Działania niepożądane można zgłaszać również bezpośrednio do podmiotu odpowiedzialnego.12

  1. 27.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl