Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Vicks AntiGrip Max

Badania przedkliniczne dostarczają istotnych informacji na temat bezpieczeństwa stosowania produktu leczniczego Vicks AntiGrip Max, zawierającego paracetamol, fenylefrynę i chlorfenaminy maleinian. Poniżej przedstawiono szczegółowe dane dotyczące profilu bezpieczeństwa paracetamolu w warunkach przedklinicznych.¹

Toksyczność paracetamolu w badaniach przedklinicznych

Paracetamol stosowany w dawkach terapeutycznych charakteryzuje się korzystnym profilem bezpieczeństwa i nie wykazuje właściwości toksycznych. Jednak w bardzo wysokich dawkach substancja ta powoduje martwicę zrazików wątroby zarówno u ludzi, jak i u zwierząt laboratoryjnych.²

W badaniach na zwierzętach zaobserwowano, że paracetamol przyjmowany w wysokich dawkach może powodować:

• Methemoglobinemię – stan, w którym hemoglobina zostaje przekształcona w formę niezdolną do transportu tlenu
• Hemolizę – rozpad czerwonych krwinek, obserwowany głównie u psów i kotów, rzadziej u ludzi³

Badania toksyczności ostrej, podprzewlekłej i przewlekłej

W kompleksowych badaniach toksyczności przeprowadzonych na gryzoniach (myszach i szczurach) zaobserwowano szereg zmian patologicznych po podaniu paracetamolu w dawkach przekraczających dawki terapeutyczne, w tym:

• Uszkodzenia przewodu pokarmowego
• Zmiany w morfologii krwi
• Zmiany zwyrodnieniowe wątroby
• Martwicę wątroby⁴

Obserwowane zmiany patologiczne wynikają bezpośrednio z mechanizmu działania paracetamolu oraz z jego metabolizmu. U ludzi również stwierdzono toksyczne właściwości metabolitów paracetamolu i ich niekorzystny wpływ na narządy wewnętrzne.⁵

Bezpieczeństwo długotrwałego stosowania

W literaturze odnotowano rzadkie przypadki odwracalnego, przewlekłego ciężkiego zapalenia wątroby w wyniku długotrwałego stosowania (1 rok) paracetamolu nawet w dawkach terapeutycznych. Ponadto przy dawkach subtoksycznych objawy zatrucia mogą pojawić się dopiero w trzecim tygodniu leczenia.⁶

Z uwagi na powyższe obserwacje, paracetamol nie powinien być przyjmowany w wysokich dawkach ani przez dłuższy okres czasu.⁷

Genotoksyczność i potencjał kancerogenny

Przeprowadzone badania nie wykazały genotoksycznych właściwości paracetamolu stosowanego w dawkach terapeutycznych (nietoksycznych). Jest to istotna informacja potwierdzająca bezpieczeństwo stosowania leku w zalecanych dawkach.⁸

Długoterminowe badania przeprowadzone na myszach i szczurach z zastosowaniem dawek niewykazujących właściwości hepatotoksycznych nie wskazują na potencjalne działanie kancerogenne paracetamolu.⁹

Wpływ na płodność

Badania przewlekłej toksyczności u zwierząt dostarczyły danych na temat potencjalnego wpływu paracetamolu na układ rozrodczy. Wykazano, że większe dawki paracetamolu mogą powodować:

• Zanik jąder – degenerację tkanki jądrowej
• Zahamowanie spermatogenezy – zaburzenie procesu wytwarzania plemników¹⁰

Warto jednak podkreślić, że opisane powyżej działanie paracetamolu na układ rozrodczy, obserwowane w badaniach przedklinicznych, nie zostało potwierdzone w praktyce klinicznej u ludzi.¹¹