Specjalne ostrzeżenia
Submena
Produkt leczniczy Submena zawiera fentanyl, silny opioid o wysokim ryzyku toksyczności, szczególnie u dzieci, u których dawka może być zagrażająca życiu. Konieczne jest przechowywanie leku w miejscu niedostępnym dla dzieci oraz ścisłe przestrzeganie zaleceń lekarskich. Przed rozpoczęciem terapii należy ustabilizować długotrwałe leczenie opioidami. Długotrwałe stosowanie fentanylu wiąże się z ryzykiem rozwoju tolerancji, uzależnienia fizycznego i psychicznego oraz zaburzeń związanych z używaniem opioidów (OUD). Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z historią zaburzeń związanych z używaniem substancji psychoaktywnych, palaczy tytoniu oraz osób z zaburzeniami psychicznymi. Monitorowanie obejmuje ocenę zachowań poszukujących lek oraz przegląd jednocześnie stosowanych opioidów i leków psychoaktywnych, zwłaszcza benzodiazepin. W przypadku objawów OUD wskazana jest konsultacja ze specjalistą od uzależnień.
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania produktu Submena
- Zaburzenia związane ze stosowaniem opioidów (nadużywanie i uzależnienie)
- Depresja oddechowa
- Zwiększone ciśnienie wewnątrzczaszkowe
- Hiperalgezja
- Choroby serca
- Pacjenci w podeszłym wieku, wyniszczeni i osłabieni
- Zaburzenia czynności wątroby lub nerek
- Hipowolemia i niedociśnienie tętnicze
- Stosowanie u pacjentów z ranami jamy ustnej lub zapaleniem błony śluzowej
- Odstawianie produktu leczniczego Submena
- Zespół serotoninowy
- Zaburzenia oddychania podczas snu
- Ryzyko związane z równoczesnym stosowaniem leków uspokajających
- Zawartość sodu
- Kolejne rozdziały
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania produktu Submena
Produkt leczniczy Submena zawiera fentanyl – substancję czynną w ilości zagrażającej życiu dziecka. Pacjenci i ich opiekunowie muszą zostać poinformowani o konieczności przechowywania tabletek w miejscu niewidocznym i niedostępnym dla dzieci oraz o ryzyku ciężkich działań niepożądanych związanych ze stosowaniem opioidów. Terapia powinna być prowadzona dokładnie według wskazań lekarza, a pacjenci powinni znać postępowanie w przypadku przedawkowania.1
Przed rozpoczęciem leczenia produktem Submena kluczowe jest ustabilizowanie długotrwałej terapii opioidami stosowanej w celu kontroli bólu przewlekłego.2
Zaburzenia związane ze stosowaniem opioidów (nadużywanie i uzależnienie)
Długotrwałe stosowanie opioidów, w tym fentanylu, może prowadzić do rozwoju tolerancji oraz uzależnienia fizycznego i/lub psychicznego. Powtarzające się stosowanie produktu Submena może skutkować zaburzeniami związanymi ze stosowaniem opioidów (OUD – Opioid Use Disorder). Nadużywanie lub celowe niewłaściwe stosowanie produktu może prowadzić do przedawkowania, a nawet zgonu.3
Zwiększone ryzyko wystąpienia OUD występuje u pacjentów z:
- Występowaniem w wywiadzie osobistym lub rodzinnym (rodzice lub rodzeństwo) zaburzeń związanych z używaniem substancji psychoaktywnych, w tym zaburzeń związanych z używaniem alkoholu
- Aktualnymi nawykami związanymi z paleniem tytoniu
- Innymi zaburzeniami psychicznymi w wywiadzie (np. duże epizody depresji, zaburzenia lękowe, zaburzenia osobowości)4
Pacjenci wymagają monitorowania pod kątem oznak zachowań związanych z poszukiwaniem leku (np. zbyt wczesne prośby o uzupełnienie dawki). Konieczny jest również przegląd stosowanych jednocześnie opioidów i leków psychoaktywnych (takich jak benzodiazepiny). W przypadku zauważenia oznak i objawów OUD należy rozważyć konsultację ze specjalistą od uzależnień.5
Depresja oddechowa
Podobnie jak w przypadku wszystkich opioidów, istnieje ryzyko wystąpienia klinicznie istotnej depresji oddechowej związanej ze stosowaniem produktu Submena. Szczególną ostrożność należy zachować podczas dostosowywania dawki u pacjentów z:6
- Przewlekłą obturacyjną chorobą płuc (POChP)
- Innymi schorzeniami predysponującymi do depresji oddechowej (np. miastenia gravis)
W powyższych przypadkach istnieje ryzyko nasilenia depresji oddechowej, która może prowadzić do niewydolności oddechowej.
Zwiększone ciśnienie wewnątrzczaszkowe
Produkt leczniczy Submena należy podawać ze szczególną ostrożnością pacjentom podatnym na wewnątrzczaszkowe działanie hiperkapnii, w tym pacjentom z:7
- Oznakami podwyższonego ciśnienia wewnątrzczaszkowego
- Ograniczeniami świadomości
- Śpiączką
- Guzem mózgu
U pacjentów z urazami głowy stosowanie opioidów może maskować przebieg kliniczny choroby. W takich przypadkach opioidy powinny być stosowane tylko przy zdecydowanej konieczności.
Hiperalgezja
Podobnie jak w przypadku innych opioidów, przy niewystarczającej kontroli bólu mimo zwiększenia dawki fentanylu, należy rozważyć możliwość wystąpienia hiperalgezji wywołanej opioidami. W takiej sytuacji może być wskazane zmniejszenie dawki fentanylu, przerwanie leczenia lub zmiana schematu terapeutycznego.8
Choroby serca
Fentanyl może wywoływać bradykardię. Należy zachować ostrożność przy stosowaniu produktu Submena u pacjentów z przebytą lub wcześniej zdiagnozowaną bradyarytmią.9
Pacjenci w podeszłym wieku, wyniszczeni i osłabieni
Badania z fentanylem podawanym dożylnie wskazują, że u pacjentów w podeszłym wieku może występować:
- Zmniejszony klirens leku
- Wydłużony okres półtrwania
- Zwiększona wrażliwość na działanie substancji czynnej w porównaniu z młodszymi pacjentami
Pacjentów w podeszłym wieku, wyniszczonych lub osłabionych należy uważnie monitorować pod kątem objawów toksyczności fentanylu i w razie konieczności zredukować dawkę.10
Zaburzenia czynności wątroby lub nerek
Produkt Submena należy podawać z zachowaniem ostrożności pacjentom z zaburzeniami czynności wątroby lub nerek, szczególnie w fazie dostosowywania dawki. U tych pacjentów może dojść do:11
- Zwiększenia biodostępności fentanylu
- Zmniejszenia klirensu ogólnoustrojowego leku
- Kumulacji opioidów w organizmie
- Nasilenia i wydłużenia działania opioidów
Hipowolemia i niedociśnienie tętnicze
Należy zachować ostrożność podczas leczenia pacjentów z hipowolemią i niedociśnieniem tętniczym, gdyż mogą być oni bardziej wrażliwi na działanie fentanylu.12
Stosowanie u pacjentów z ranami jamy ustnej lub zapaleniem błony śluzowej
Produkt Submena nie był badany u pacjentów z ranami jamy ustnej lub zapaleniem błony śluzowej. U takich pacjentów istnieje ryzyko zwiększonej ogólnoustrojowej ekspozycji na lek, dlatego zaleca się szczególną ostrożność podczas dostosowywania dawki.13
Odstawianie produktu leczniczego Submena
Przy zaprzestaniu stosowania produktu Submena nie powinny występować zauważalne skutki odstawienia, jednak możliwe objawy odstawienia obejmują:14
- Niepokój
- Drżenie
- Pocenie się
- Bladość
- Nudności
- Wymioty
Zespół serotoninowy
Należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania produktu Submena z lekami wpływającymi na serotoninergiczne układy neuroprzekaźnikowe. Potencjalnie zagrażający życiu zespół serotoninowy może wystąpić podczas jednoczesnego stosowania z:15
- Lekami serotoninergicznymi, takimi jak:
- Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI)
- Inhibitory zwrotnego wychwytu serotoniny i noradrenaliny (SNRI)
- Lekami zaburzającymi metabolizm serotoniny, w tym:
- Inhibitorami monoaminooksydazy (IMAO)
Zespół serotoninowy może wystąpić nawet przy stosowaniu zalecanych dawek i objawia się:16
- Zmianami stanu psychicznego (np. pobudzenie, omamy, śpiączka)
- Niestabilnością układu autonomicznego (np. tachykardia, wahania ciśnienia tętniczego, hipertermia)
- Zaburzeniami nerwowo-mięśniowymi (np. hiperrefleksja, zaburzenia koordynacji, sztywność)
- Objawami żołądkowo-jelitowymi (np. nudności, wymioty, biegunka)
W razie podejrzenia zespołu serotoninowego należy niezwłocznie przerwać leczenie produktem Submena.
Zaburzenia oddychania podczas snu
Opioidy mogą powodować zaburzenia oddychania podczas snu, w tym ośrodkowy bezdech senny (CSA – central sleep apnoea) i hipoksemię podczas snu. Stosowanie opioidów zwiększa ryzyko wystąpienia CSA w sposób zależny od dawki. U pacjentów, u których występuje CSA, należy rozważyć zmniejszenie całkowitej dawki opioidów.17
Ryzyko związane z równoczesnym stosowaniem leków uspokajających
Jednoczesne stosowanie produktu leczniczego Submena i leków uspokajających, takich jak benzodiazepiny lub pokrewne leki, może powodować:18
- Uspokojenie
- Depresję oddechową
- Śpiączkę
- Zgon
Z tego względu jednoczesne przepisywanie tych leków uspokajających powinno być zarezerwowane wyłącznie dla pacjentów, u których alternatywne opcje leczenia nie są możliwe. Jeśli zostanie podjęta decyzja o przepisaniu produktu leczniczego Submena jednocześnie z lekami uspokajającymi, należy:19
- Zastosować najniższą skuteczną dawkę
- Ograniczyć czas leczenia do możliwie najkrótszego
- Ściśle obserwować pacjentów w celu wykrycia objawów przedmiotowych i podmiotowych depresji oddechowej i uspokojenia
Zdecydowanie zaleca się poinformowanie pacjentów i ich opiekunów o możliwych objawach niepożądanych takiego połączenia leków.
Zawartość sodu
Produkt leczniczy Submena zawiera mniej niż 1 mmol sodu (23 mg) w jednej tabletce, co oznacza, że uznaje się go za „wolny od sodu”.20
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania