Działania niepożądane
Lercan 20 mg

Lerkanidypina, antagonista wapnia z grupy dihydropirydyn, dostępna w dawkach 10 mg i 20 mg, wykazuje korzystny profil bezpieczeństwa potwierdzony w licznych badaniach klinicznych, zarówno kontrolowanych placebo, jak i długoterminowych. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są obrzęki obwodowe (częstość 0,9% w badaniach kontrolowanych, wzrastająca do 2% w badaniach długoterminowych), ból głowy, nagłe zaczerwienienie skóry, tachykardia oraz kołatanie serca. Lek nie wpływa negatywnie na profil metaboliczny, nie zaburzając stężeń glukozy ani lipidów, co jest istotne u pacjentów z zaburzeniami metabolicznymi. W rzadkich przypadkach może nasilać objawy dławicy piersiowej, a u pacjentów z wcześniej rozpoznaną dławicą istnieje ryzyko zwiększenia częstości i nasilenia napadów, a nawet zawału serca.

Profil bezpieczeństwa lerkanidypiny – wprowadzenie

Lerkanidypina jest lekiem przeciwnadciśnieniowym z grupy antagonistów wapnia (pochodnych dihydropirydyny), dostępnym w dawkach 10 mg i 20 mg w postaci tabletek powlekanych. Bezpieczeństwo stosowania lerkanidypiny zostało szczegółowo zbadane w wielu badaniach klinicznych o różnym charakterze, zarówno kontrolowanych placebo, jak i długoterminowych, z udziałem znacznej liczby pacjentów.1

Najczęstsze działania niepożądane

Podczas stosowania lerkanidypiny najczęściej obserwowano następujące działania niepożądane, zarówno w trakcie badań klinicznych, jak i po wprowadzeniu leku do obrotu:2

  • Obrzęki obwodowe – są charakterystycznym działaniem niepożądanym dla całej grupy antagonistów wapnia
  • Ból głowy – często związany z wpływem rozszerzającym naczynia krwionośne
  • Nagłe zaczerwienienie skóry (zwłaszcza twarzy i szyi) – wynik rozszerzenia naczyń krwionośnych
  • Tachykardia – przyspieszenie akcji serca
  • Kołatanie serca – subiektywne odczucie nieprawidłowej pracy serca

Częstotliwość występowania obrzęków obwodowych

Warto zwrócić szczególną uwagę na obrzęki obwodowe, które są jednym z najbardziej charakterystycznych działań niepożądanych antagonistów wapnia. W przypadku lerkanidypiny częstość występowania obrzęków obwodowych w badaniach kontrolowanych placebo wynosiła 0,9% w grupie przyjmującej dawki 10-20 mg, co było porównywalne z grupą placebo (0,83%). Jednakże w całej badanej populacji, uwzględniając badania długoterminowe, częstość ta wzrosła do 2%.3

Wpływ na parametry metaboliczne

Istotną zaletą lerkanidypiny jest brak negatywnego wpływu na profil metaboliczny pacjenta. Lek nie wpływa niekorzystnie ani na stężenie glukozy we krwi, ani na stężenie lipidów w osoczu, co jest ważne z punktu widzenia pacjentów z współistniejącymi zaburzeniami metabolicznymi.4

Wpływ na układ sercowo-naczyniowy

Podobnie jak inne pochodne dihydropirydyny, lerkanidypina może w rzadkich przypadkach powodować ból w okolicy przedsercowej lub nasilać objawy dławicy piersiowej. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z wcześniej rozpoznaną dławicą piersiową, u których w bardzo rzadkich przypadkach może wystąpić zwiększenie częstości, wydłużenie czasu trwania lub nasilenie napadów dławicowych. W pojedynczych przypadkach istnieje ryzyko wystąpienia zawału serca.5

Szczegółowe zestawienie działań niepożądanych

Poniżej przedstawiono tabelaryczne zestawienie działań niepożądanych lerkanidypiny obserwowanych podczas badań klinicznych oraz po wprowadzeniu produktu do obrotu. Wszystkie wymienione działania niepożądane mają uzasadnioną zależność przyczynowo-skutkową ze stosowaniem lerkanidypiny.6

Klasyfikacja układów i narządów Działanie niepożądane Częstość występowania Opis
Zaburzenia układu immunologicznego Nadwrażliwość Rzadko Reakcje alergiczne na składniki leku
Zaburzenia układu nerwowego Ból głowy Często Jeden z najczęściej zgłaszanych objawów
Zawroty głowy Niezbyt często Mogą być związane z nagłym spadkiem ciśnienia
Senność, omdlenie Rzadko Może wynikać z obniżenia ciśnienia tętniczego
Zaburzenia serca Tachykardia, kołatanie serca Często Związane z działaniem rozszerzającym naczynia
Dławica piersiowa Rzadko Może wystąpić szczególnie u pacjentów z wcześniejszą dławicą
Zaburzenia naczyniowe Nagłe zaczerwienienie skóry (zwłaszcza twarzy i szyi) Często Wynik rozszerzenia naczyń krwionośnych
Niedociśnienie tętnicze Niezbyt często Objaw farmakologiczny nasilający działanie terapeutyczne
Zaburzenia żołądka i jelit Niestrawność, nudności, ból w nadbrzuszu Niezbyt często Objawy dyspeptyczne związane z przyjmowaniem leku
Wymioty, biegunka Rzadko Zaburzenia układu trawiennego, które mogą wymagać dostosowania dawki
Przerost dziąseł, mętny płyn otrzewnowy Bardzo rzadko Przerost dziąseł jest charakterystyczny dla antagonistów wapnia
Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych Zwiększenie aktywności aminotransferaz wątrobowych w osoczu Niezbyt często Wymaga monitorowania funkcji wątroby
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Wysypka, świąd Niezbyt często Reakcje skórne o charakterze alergicznym
Pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy Rzadko Poważniejsze reakcje alergiczne wymagające natychmiastowego leczenia
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej Ból mięśni Niezbyt często Może świadczyć o reakcji mięśniowej na lek
Zaburzenia nerek i dróg moczowych Wielomocz Niezbyt często Zwiększone wydalanie moczu
Częstomocz Niezbyt często Częste oddawanie moczu
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania Obrzęki obwodowe Często Charakterystyczne dla antagonistów wapnia
Osłabienie, zmęczenie Niezbyt często Mogą być związane z obniżeniem ciśnienia
Ból w klatce piersiowej Niezbyt często Wymaga różnicowania z objawami kardiologicznymi

Objaśnienie kategorii częstości występowania działań niepożądanych

Dla lepszego zrozumienia częstości występowania poszczególnych działań niepożądanych, poniżej przedstawiono definicje kategorii częstości:7

  • Bardzo często: występuje u co najmniej 1 na 10 pacjentów (≥1/10)
  • Często: występuje u 1 do 10 na 100 pacjentów (≥1/100 do <1/10)
  • Niezbyt często: występuje u 1 do 10 na 1000 pacjentów (≥1/1 000 do <1/100)
  • Rzadko: występuje u 1 do 10 na 10 000 pacjentów (≥1/10 000 do <1/1 000)
  • Bardzo rzadko: występuje u mniej niż 1 na 10 000 pacjentów (<1/10 000)
  • Częstość nieznana: nie może być określona na podstawie dostępnych danych

Znaczenie monitorowania działań niepożądanych

Monitoring działań niepożądanych po wprowadzeniu leku do obrotu jest kluczowym elementem zapewnienia bezpieczeństwa farmakoterapii. W przypadku lerkanidypiny, podobnie jak innych leków, niezwykle istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych przez personel medyczny. Takie podejście umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego.8

Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, poprzez odpowiednie kanały kontaktu.9

Uwagi dotyczące szczególnych grup pacjentów

Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z wcześniej rozpoznaną dławicą piersiową, u których istnieje potencjalne ryzyko nasilenia objawów choroby podczas stosowania lerkanidypiny. W tej grupie pacjentów może wystąpić zwiększenie częstości napadów dławicowych, wydłużenie czasu ich trwania lub zwiększenie nasilenia, co wymaga wnikliwej oceny lekarskiej i ewentualnej modyfikacji terapii.10

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl