Przedawkowanie – Avamina 1000 mg

Przedawkowanie
Avamina 1000 mg

Przedawkowanie chlorowodorku metforminy, substancji czynnej leku Avamina, stanowi poważny stan kliniczny, w którym głównym zagrożeniem jest rozwój kwasicy mleczanowej, mimo braku hipoglikemii. Opisano przypadki jednorazowego przyjęcia dawki do 85 g metforminy (odpowiadającej 85 tabletkom Avamina 1000 mg), po których wystąpiła kwasica mleczanowa charakteryzująca się podwyższonym stężeniem mleczanów w surowicy (>5 mmol/l), obniżonym pH krwi, zwiększoną luką anionową oraz podwyższonym stosunkiem mleczany/pirogroniany. Objawy kliniczne obejmują nudności, wymioty, bóle brzucha, skurcze mięśniowe, osłabienie, zaburzenia świadomości, oddech Kussmaula, hipotermię i spadek ciśnienia tętniczego. Ryzyko ciężkiej kwasicy mleczanowej wzrasta u pacjentów z zaburzeniami funkcji nerek, które ograniczają eliminację metforminy.

Pobierz ChPL PDF Avamina – Tabletki powlekane – 1000 mg

Wskazania

cukrzyca typu 2

Substancja czynna

metformina

Kategoria leku

Przedawkowanie metforminy – ryzyko i konsekwencje

Przedawkowanie chlorowodorku metforminy, substancji czynnej zawartej w leku Avamina, stanowi poważny stan kliniczny wymagający natychmiastowej interwencji medycznej. Pomimo braku bezpośredniego ryzyka hipoglikemii, głównym zagrożeniem związanym z przedawkowaniem metforminy jest rozwój kwasicy mleczanowej, która stanowi stan zagrożenia życia pacjenta.¹

Dawka toksyczna

Odnotowano przypadki przedawkowania metforminy po jednorazowym przyjęciu nawet do 85 g substancji czynnej (co odpowiada 85 tabletkom preparatu Avamina 1000 mg). Przy tak wysokich dawkach, pomimo braku spadku stężenia glukozy we krwi, obserwowano rozwój kwasicy mleczanowej.²

Czynniki nasilające toksyczność

Należy zwrócić szczególną uwagę na fakt, że znaczne przedawkowanie metforminy lub współistnienie dodatkowych czynników ryzyka może prowadzić do wystąpienia kwasicy mleczanowej o szczególnie ciężkim przebiegu. Ryzyko to wzrasta zwłaszcza u pacjentów z zaburzeniami funkcji nerek, które ograniczają wydalanie metforminy z organizmu.³

Postępowanie w przypadku przedawkowania

Kwasica mleczanowa wywołana przedawkowaniem metforminy jest stanem zagrożenia życia wymagającym natychmiastowej hospitalizacji i wdrożenia intensywnego leczenia. Najskuteczniejszą metodą eliminacji zarówno mleczanów jak i metforminy z organizmu pacjenta jest hemodializa, która powinna zostać wdrożona niezwłocznie po potwierdzeniu diagnozy.⁴

Objawy przedawkowania metforminy

Objaw przedawkowania	Opis kliniczny	Powiązanie z dawką/czasem
Brak hipoglikemii	W przeciwieństwie do innych leków przeciwcukrzycowych, nawet przy znacznym przedawkowaniu metforminy do 85 g nie obserwuje się typowego spadku stężenia glukozy we krwi	Obserwowano przy dawkach do 85 g chlorowodorku metforminy
Kwasica mleczanowa	Główne zagrożenie przy przedawkowaniu – podwyższone stężenie kwasu mlekowego w surowicy (>5 mmol/l), obniżenie pH krwi, zwiększona luka anionowa i zwiększony stosunek mleczany/pirogroniany	Występuje po znacznym przedawkowaniu lub przy współistnieniu dodatkowych czynników ryzyka
Objawy kwasicy mleczanowej	Nudności, wymioty, bóle brzucha, skurcze mięśniowe, osłabienie, zaburzenia świadomości, przyspieszony oddech (oddech Kussmaula), hipotermia, spadek ciśnienia tętniczego	Rozwijają się stopniowo w miarę narastania kwasicy mleczanowej
Zaburzenia homeostazy	Zaburzenia gospodarki kwasowo-zasadowej, elektrolitowej i wodno-elektrolitowej	Nasilają się wraz z czasem trwania i nasileniem kwasicy mleczanowej
Niewydolność wielonarządowa	W ciężkich przypadkach może dojść do zaburzeń funkcji nerek, wątroby, układu krążenia i oddechowego	Występuje w późnych, nieleczonych przypadkach kwasicy mleczanowej

Diagnostyka różnicowa przedawkowania

W przypadku podejrzenia przedawkowania metforminy i rozwoju kwasicy mleczanowej kluczowe znaczenie ma szybkie przeprowadzenie badań laboratoryjnych oceniających równowagę kwasowo-zasadową, stężenie mleczanów w surowicy oraz funkcję nerek. Należy również monitorować parametry życiowe pacjenta i stan świadomości.⁵

Leczenie przedawkowania

W przypadku przedawkowania metforminy zawartej w preparacie Avamina zaleca się następujące postępowanie:

Natychmiastowa hospitalizacja – przedawkowanie metforminy z podejrzeniem kwasicy mleczanowej wymaga leczenia w warunkach szpitalnych, optymalnie na oddziale intensywnej terapii
Hemodializa – jest metodą z wyboru w leczeniu przedawkowania metforminy, ponieważ umożliwia skuteczne usuwanie zarówno samego leku, jak i nadmiaru mleczanów z krwi pacjenta
Leczenie wspomagające – obejmuje korekcję zaburzeń równowagi kwasowo-zasadowej, elektrolitowej oraz wspomaganie funkcji życiowych
Monitorowanie – ciągłe monitorowanie parametrów życiowych, stanu świadomości, funkcji nerek oraz równowagi kwasowo-zasadowej

Należy podkreślić, że szybkość wdrożenia odpowiedniego leczenia, szczególnie hemodializy, ma kluczowe znaczenie dla rokowania pacjenta z kwasicą mleczanową wywołaną przedawkowaniem metforminy.⁶

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.