niestabilność szyjna
Niestabilność szyjna to stan patologiczny, w którym dochodzi do nadmiernej ruchomości między poszczególnymi kręgami szyjnymi, co może prowadzić do ucisku na rdzeń kręgowy lub korzenie nerwowe. Przyczyny niestabilności szyjnej mogą być wrodzone (np. zespół Downa, choroba Ehlersa-Danlosa) lub nabyte (urazy, choroby zwyrodnieniowe, reumatoidalne zapalenie stawów, nowotwory).
Objawy niestabilności szyjnej obejmują ból karku, bóle głowy, zawroty głowy, zaburzenia równowagi, parestezje kończyn górnych, osłabienie siły mięśniowej oraz w zaawansowanych przypadkach objawy mielopatii szyjnej. Diagnostyka opiera się na badaniach obrazowych – zdjęciach RTG (często z próbami czynnościowymi), tomografii komputerowej oraz rezonansie magnetycznym.
Leczenie niestabilności szyjnej zależy od stopnia nasilenia i przyczyny. W łagodnych przypadkach stosuje się leczenie zachowawcze: kołnierz ortopedyczny, fizjoterapię, leki przeciwbólowe i przeciwzapalne. W cięższych przypadkach, szczególnie przy objawach ucisku neurologicznego, konieczne jest leczenie operacyjne – stabilizacja z wykorzystaniem płytek tytanowych, śrub i przeszczepów kostnych. Niestabilność szyjna nieleczona może prowadzić do poważnych powikłań neurologicznych.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Wstrząs szyjny – Patofizjologia i mechanizm
Wstrząs szyjny (whiplash) to złożony uraz kręgosłupa szyjnego, charakteryzujący się nagłym przyspieszeniem-hamowaniem głowy i szyi, prowadzącym do uszkodzeń tkanek miękkich, stawów międzykręgowych i struktur nerwowych. Mechanizm urazu obejmuje cztery fazy: pozycję początkową, retrakcję (S-kształtną krzywiznę z przeprostem dolnych segmentów C6 i niżej oraz zgięciem górnych C1-C3), pełny wyprost i odbicie zgięcia. Siły osiowe działające w pierwszych 50-150 ms osiągają około 15 kg (33 funty), co powoduje osłabienie więzadeł (np. o 73% na poziomie C5-C6 przy 18 kg kompresji), zwiększając ryzyko dalszych uszkodzeń. Stawy międzykręgowe są głównym źródłem bólu, uszkodzenia obejmują nadmierne rozciągnięcie torebki stawowej i uszczypnięcie fałdu błony maziowej. Uszkodzenia więzadeł, krążków międzykręgowych (szczególnie na poziomach C5-C6 i C6-C7) oraz zwoju korzenia grzbietowego są częstsze niż złamania i mogą nie być widoczne w standardowych badaniach obrazowych. Wstrząs szyjny może także prowadzić do zaburzeń przepływu krwi w tętnicach kręgowych, co wiąże się z przewlekłymi objawami neurologicznymi i bólowymi.
autonomiczny układ nerwowy, centralna sensytyzacja, dysfagia, dysfunkcja stawu skroniowo-żuchwowego, infiltracja tłuszczowa, koncentrat aspiratu szpiku kostnego, mechanizm wstrząsu szyjnego, mięsień mostkowo-obojczykowo-sutkowy, niestabilność szyjna, obrazowanie rezonansem magnetycznym, osocze bogatopłytkowe, rozlane uszkodzenie aksonalne, skurcz ekscentryczny, spondylodeza, staw międzykręgowy, stawy międzykręgowe, układ współczulny, uraz whiplash, wstrząs szyjny, zespół cieśni nadgarstka, zespół górnego otworu klatki piersiowej, zespół pourazowy, zwój korzenia grzbietowego