Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Kłącze pięciornika

Wpływ kłącza pięciornika na płodność, ciążę i laktację

Kłącze pięciornika (Potentilla erecta (L.) Raeusch, Potentilla tormentilla Stokes, rhizoma) to substancja czynna pochodzenia roślinnego, która wchodzi w skład wielu produktów leczniczych, między innymi preparatu Hemorol w postaci czopków oraz monoterapeutycznego produktu Kłącze pięciornika w postaci ziół do zaparzania. Stosowanie tej substancji wymaga szczególnej ostrożności w przypadku kobiet w ciąży i karmiących piersią, a także może mieć wpływ na płodność, dlatego lekarz przepisujący leki zawierające kłącze pięciornika powinien przekazać pacjentce rzetelne informacje dotyczące bezpieczeństwa ich stosowania w tych szczególnych okresach.^{1 2}

Wpływ kłącza pięciornika na ciążę

Bezpieczeństwo stosowania preparatów zawierających kłącze pięciornika w okresie ciąży nie zostało ustalone. Z uwagi na brak wystarczających danych klinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania tej substancji czynnej u kobiet ciężarnych, nie zaleca się jej stosowania w tym okresie.³

Szczególną uwagę należy zwrócić na preparat Hemorol, który oprócz kłącza pięciornika zawiera również inne substancje czynne, w tym wyciąg z ziela żarnowca (Cytisus scoparius L. herba). W przypadku tego złożonego produktu przeciwwskazanie do stosowania w ciąży jest szczególnie istotne, ponieważ wyciąg z ziela żarnowca może wykazywać działanie poronne. Z tego powodu Hemorol bezwzględnie nie powinien być stosowany przez kobiety w ciąży.⁴

Brak kontrolowanych badań klinicznych u kobiet ciężarnych dla preparatów zawierających kłącze pięciornika sprawia, że lekarz powinien poinformować pacjentkę o potencjalnym ryzyku i zalecić unikanie stosowania tych leków w okresie ciąży.^{5 6}

Wpływ kłącza pięciornika na laktację

Podobnie jak w przypadku ciąży, bezpieczeństwo stosowania kłącza pięciornika podczas karmienia piersią również nie zostało ustalone. Zarówno w przypadku monoterapii kłączem pięciornika, jak i preparatów złożonych zawierających tę substancję (np. Hemorol), brak jest wystarczających danych dotyczących przenikania składników aktywnych do mleka matki oraz ich potencjalnego wpływu na organizm dziecka.⁷

W przypadku preparatu Hemorol, który zawiera oprócz kłącza pięciornika również inne substancje czynne, w tym wyciąg z korzenia pokrzyku (Atropa belladonna L., radix) zawierający atropinę, należy uwzględnić potencjalne ryzyko przenikania tej substancji do mleka matki. Charakterystyka produktu leczniczego Hemorol wyraźnie stwierdza, że bezpieczeństwo stosowania leku u kobiet karmiących piersią nie było przedmiotem badań.⁸

Ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa, lekarz powinien poinformować pacjentkę karmiącą piersią o konieczności unikania stosowania preparatów zawierających kłącze pięciornika w okresie laktacji.^{9 10}

Wpływ kłącza pięciornika na płodność

Wpływ kłącza pięciornika na płodność zarówno u kobiet, jak i u mężczyzn, nie został określony. W dostępnej dokumentacji produktów leczniczych zawierających kłącze pięciornika (Potentilla erecta (L.) Raeusch, Potentilla tormentilla Stokes, rhizoma) brak jest jakichkolwiek danych dotyczących oddziaływania tej substancji czynnej na parametry płodności.¹¹

W przypadku złożonego preparatu Hemorol, który zawiera oprócz kłącza pięciornika również inne substancje pochodzenia roślinnego, charakterystyka produktu leczniczego wyraźnie wskazuje na brak danych dotyczących wpływu leku na płodność. Nie przeprowadzono badań klinicznych lub przedklinicznych oceniających potencjalne oddziaływanie składników preparatu na parametry płodności u ludzi.¹²

Zalecenia dla lekarzy dotyczące informowania pacjentek

Lekarz przepisujący preparaty zawierające kłącze pięciornika powinien przekazać pacjentce będącej w ciąży, planującej ciążę lub karmiącej piersią następujące informacje:

• Preparaty zawierające kłącze pięciornika (zarówno monoterapia, jak i preparaty złożone) nie są zalecane do stosowania w okresie ciąży ze względu na brak danych potwierdzających ich bezpieczeństwo.¹³
• Preparat złożony Hemorol jest przeciwwskazany w ciąży ze względu na zawartość wyciągu z ziela żarnowca, który może wykazywać działanie poronne.¹⁴
• Stosowanie preparatów zawierających kłącze pięciornika w okresie karmienia piersią nie jest zalecane z powodu braku danych dotyczących przenikania składników do mleka matki i ich wpływu na dziecko.^{15 16}
• Brak jest danych dotyczących wpływu kłącza pięciornika na płodność zarówno u kobiet, jak i u mężczyzn.¹⁷

W przypadku konieczności zastosowania leczenia objawowego w stanach, w których wskazane byłoby użycie preparatów z kłączem pięciornika, lekarz powinien rozważyć alternatywne metody terapeutyczne o udokumentowanym profilu bezpieczeństwa w ciąży i podczas karmienia piersią.^{18 19}

Podsumowanie potencjalnych zagrożeń związanych ze stosowaniem kłącza pięciornika w okresie ciąży i laktacji

Ze względu na brak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania kłącza pięciornika w okresie ciąży i karmienia piersią, nie można wykluczyć potencjalnych zagrożeń dla matki i dziecka. W przypadku preparatu złożonego Hemorol ryzyko jest szczególnie istotne ze względu na zawartość wyciągu z ziela żarnowca, który może wykazywać działanie poronne.²⁰

Lekarz przepisujący preparaty zawierające kłącze pięciornika powinien zawsze rozważyć stosunek potencjalnych korzyści do ryzyka związanego z ich stosowaniem, a w przypadku kobiet w ciąży i karmiących piersią, ze względu na brak danych o bezpieczeństwie, zalecać unikanie tych preparatów.^{21 22}