Leki w grupie
„leki stosowane w chorobach górnych dróg oddechowych”

Leki stosowane w chorobach górnych dróg oddechowych obejmują szeroką gamę preparatów, które mają na celu łagodzenie objawów i leczenie schorzeń takich jak zapalenie zatok, przeziębienie, zapalenie gardła, zapalenie krtani czy alergiczny nieżyt nosa. Działają one poprzez zmniejszenie stanu zapalnego, udrożnienie nosa, łagodzenie bólu gardła, hamowanie kaszlu lub rozrzedzanie wydzieliny.

W tej grupie leków możemy wyróżnić kilka głównych podgrup: leki przeciwzapalne, leki przeciwhistaminowe, leki obkurczające naczynia krwionośne błony śluzowej nosa, leki przeciwkaszlowe, mukolityki i wykrztuśne oraz antybiotyki stosowane w infekcjach bakteryjnych.

Leki przeciwzapalne stosowane miejscowo to głównie glikokortykosteroidy donosowe, takie jak flutikazon (Flixonase, Nasometin), mometazon (Nasonex, Nasehaler), budezonid (Rhinocort, Tafen) czy beklometazon (Beclonasal). Zmniejszają one stan zapalny, obrzęk i nadreaktywność błony śluzowej.

Leki przeciwhistaminowe blokują receptory histaminowe, zmniejszając objawy alergicznego nieżytu nosa. Do najpopularniejszych należą: loratadyna (Claritine, Loratan), cetyryzyna (Zyrtec, Allertec), desloratadyna (Aerius), feksofenadyna (Allegra, Telfast) i lewocetyryzyna (Xyzal, Contrahist).

Leki obkurczające naczynia krwionośne (sympatykomimetyki) zmniejszają przekrwienie błony śluzowej nosa. Należą do nich: ksylometazolina (Otrivin, Xylogel), oksymetazolina (Afrin, Nasivin), pseudoefedryna (Sudafed) czy fenylefryna (występująca w preparatach złożonych).

W leczeniu kaszlu stosuje się leki przeciwkaszlowe (dekstrometorfan, butamirat – Sinecod, kodeina), wykrztuśne (gwajafenezyna, bromheksyna – Flegamina) oraz mukolityczne (acetylocysteina – ACC, ambroksol – Mucosolvan, erdosteina – Erdomed).

Największą zaletą stosowania tych leków jest szybkie łagodzenie dokuczliwych objawów, co poprawia komfort życia pacjenta i umożliwia normalne funkcjonowanie. Glikokortykosteroidy donosowe są niezwykle skuteczne w leczeniu alergicznego nieżytu nosa, a mukolityki ułatwiają odkrztuszanie zalegającej wydzieliny.

Należy jednak pamiętać o niebezpieczeństwach związanych ze stosowaniem tych leków. Sympatykomimetyki mogą prowadzić do efektu z odbicia (nasilenia objawów po odstawieniu) i uzależnienia przy stosowaniu dłuższym niż 5-7 dni. Leki przeciwhistaminowe pierwszej generacji mogą powodować senność i zaburzenia koncentracji. Antybiotyki niewłaściwie stosowane przyczyniają się do rozwoju antybiotykooporności, a leki przeciwkaszlowe hamujące odruch kaszlowy powinny być ostrożnie stosowane przy kaszlu produktywnym.

W przypadku złożonych infekcji stosuje się także antybiotyki, najczęściej amoksycylinę (Amoksiklav, Augmentin), makrolidy (azytromycyna – Sumamed, klarytromycyna – Klacid) czy cefalosporyny (cefuroksym – Zinnat, Zamur), jednak wyłącznie w przypadku potwierdzonych infekcji bakteryjnych.