polimer karboksywinylowy
Polimer karboksywinylowy, znany również jako karbomer lub polikarbofil, to syntetyczny związek wielkocząsteczkowy szeroko stosowany w farmacji i medycynie. Należy do grupy polimerów kwasu akrylowego, charakteryzujących się obecnością licznych grup karboksylowych, które nadają mu właściwości hydrofilowe i zdolność do tworzenia żeli przy neutralizacji.
W praktyce medycznej polimer karboksywinylowy wykorzystywany jest głównie jako substancja pomocnicza w formulacjach leków. Dzięki zdolności do zwiększania lepkości preparatów wodnych znajduje zastosowanie w produkcji żeli, maści, kremów oraz zawiesin o przedłużonym uwalnianiu substancji czynnych. Jego unikalne właściwości mukoadhezyjne umożliwiają wydłużenie czasu kontaktu leku z błonami śluzowymi, co poprawia biodostępność preparatów stosowanych na śluzówkę jamy ustnej, oka czy dróg rodnych.
Polimer karboksywinylowy wykazuje również właściwości bioadhezyjne, dzięki czemu jest składnikiem preparatów stosowanych w leczeniu suchości oczu (sztuczne łzy), preparatów dopochwowych oraz produktów stosowanych w schorzeniach przewodu pokarmowego. W gastroenterologii stosuje się go m.in. w preparatach przeciw refluksowi żołądkowo-przełykowemu oraz w leczeniu zaparć jako środek zwiększający objętość masy kałowej. Ze względu na niską toksyczność i dobrą tolerancję przez organizm człowieka, polimery karboksywinylowe są powszechnie stosowane w nowoczesnych formulacjach farmaceutycznych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Oftagel 2,5 mg/g
Preparat Oftagel w postaci żelu do oczu zawiera 2,5 mg/g karbomeru, polimeru karboksywinylowego o wysokiej masie cząsteczkowej, który odpowiada za zwiększenie lepkości i właściwości smarujących preparatu. Karbomer tworzy na powierzchni rogówki ochronną, nawilżającą warstwę, która zapobiega wysychaniu i podrażnieniom, co jest kluczowe w terapii zespołu „suchego oka”. Żel ma postać przejrzystego lub lekko opalizującego roztworu o właściwościach lepkosprężystych, co zapewnia długotrwały kontakt z powierzchnią oka i skuteczne nawilżenie tkanek. Preparat zawiera również 0,06 mg/g chlorku benzalkoniowego jako konserwant, co odpowiada około 0,002 mg w jednej kropli żelu.
- Leksykon substancji czynnych
Karbomer – Właściwości farmakodynamiczne
Karbomer, będący wielkocząsteczkowym polimerem karboksywinylowym, jest kluczowym składnikiem preparatów okulistycznych stosowanych w terapii zespołu „suchego oka”. Jego masa cząsteczkowa wpływa na wysoką lepkość formulacji, wynoszącą w preparacie Vidisic 40,000-60,000 mPa·s, co przekłada się na dłuższe utrzymywanie się leku na powierzchni gałki ocznej. Stężenie karbomeru w preparatach takich jak Vidisic (2 mg/g) i Oftagel (2,5 mg/g) jest optymalnie dobrane, aby zapewnić skuteczne nawilżenie i ochronę rogówki. Karbomer wykazuje właściwości hydrofilne, tworząc na powierzchni oka przezroczystą, wilgotną i poślizgową błonę, która chroni przed wysychaniem i zmniejsza tarcie między powieką a rogówką.