Przedawkowanie
Mepiramina

Mepiramina, stosowana w preparatach złożonych Envil katar i Sinumedin w dawce 1,5 mg/ml (maleinian mepiraminy) wraz z 2,5 mg/ml fenylefryny (chlorowodorek), wykazuje działanie przeciwhistaminowe i α-adrenomimetyczne. Pojedyncza dawka rozpylona dostarcza odpowiednio 0,15 mg mepiraminy i 0,25 mg fenylefryny. Przedawkowanie tych substancji może wywołać objawy neurologiczne (bóle i zawroty głowy, zaburzenia snu), urologiczne (trudności w oddawaniu moczu) oraz kardiologiczne (tachykardia, arytmie, zaburzenia rytmu serca), co wynika z ich mechanizmu działania: fenylefryna powoduje skurcz naczyń i wzrost ciśnienia tętniczego, a mepiramina wykazuje działanie antycholinergiczne. Objawy te, choć sporadyczne, stanowią poważne zagrożenie zdrowotne, zwłaszcza u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego, przerostem gruczołu krokowego, zaburzeniami czynności wątroby i nerek oraz u osób w podeszłym wieku.

Przedawkowanie substancji mepiramina

Mepiramina jest substancją czynną o działaniu przeciwhistaminowym, często stosowaną w preparatach złożonych do objawowego leczenia nieżytu nosa. W Polsce dostępna jest w produktach leczniczych takich jak Envil katar oraz Sinumedin w postaci aerozolu do nosa, w połączeniu z fenylefryną. Każdy mililitr roztworu zawiera 1,5 mg maleinianu mepiraminy oraz 2,5 mg chlorowodorku fenylefryny, natomiast pojedyncza dawka rozpylona dostarcza 0,15 mg mepiraminy maleinianu oraz 0,25 mg fenylefryny chlorowodorku.12

Niebezpieczeństwa związane z przedawkowaniem mepiraminy

Przedawkowanie mepiraminy, szczególnie w połączeniu z fenylefryną, może prowadzić do wystąpienia szeregu objawów niepożądanych o różnym nasileniu. W dokumentacji produktów leczniczych Envil katar i Sinumedin podkreśla się, że objawy te występują sporadycznie, ale mogą stanowić poważne zagrożenie dla zdrowia pacjenta.34

Szczególne zagrożenie stanowią zaburzenia rytmu serca, które mogą wynikać z działania fenylefryny jako α-adrenomimetyku, prowadząc do wzrostu ciśnienia tętniczego i potencjalnych powikłań kardiologicznych. Ponadto, działanie antycholinergiczne mepiraminy może nasilać trudności w oddawaniu moczu, co stanowi dodatkowe ryzyko, szczególnie u pacjentów z przerostem gruczołu krokowego.56

Objawy przedawkowania mepiraminy

Objawy przedawkowania mepiraminy w połączeniu z fenylefryną, występujące po zastosowaniu produktów Envil katar i Sinumedin, można podzielić na kilka kategorii, w zależności od układu narządów, którego dotyczą. Należy zauważyć, że objawy te występują sporadycznie, ale mogą stanowić poważne ostrzeżenie o przedawkowaniu.78

Objaw przedawkowania Opis Związek z mechanizmem działania
Bóle głowy Mogą występować jako tępe, pulsujące lub rozlane bóle, często nasilające się przy ruchu Związane z działaniem naczynioskurczowym fenylefryny oraz wpływem mepiraminy na układ nerwowy
Zawroty głowy Uczucie wirowania, niestabilności, zaburzenia równowagi Wynikają z działania mepiraminy na ośrodkowy układ nerwowy i potencjalnych zmian ciśnienia tętniczego
Zaburzenia snu Bezsenność, trudności z zasypianiem, przerywany sen, koszmary senne Efekt pobudzającego działania fenylefryny oraz wpływu mepiraminy na ośrodkowy układ nerwowy
Trudności w oddawaniu moczu Zatrzymanie moczu, osłabienie strumienia, uczucie niepełnego opróżnienia pęcherza Związane z antycholinergicznym działaniem mepiraminy na mięśnie gładkie dróg moczowych
Zaburzenia rytmu serca Tachykardia, arytmie, kołatanie serca, potencjalnie groźne zaburzenia przewodnictwa Wynikają głównie z działania α-adrenergicznego fenylefryny, prowadzącego do skurczu naczyń i wzrostu ciśnienia

910

Postępowanie w przypadku przedawkowania

Przy podejrzeniu przedawkowania mepiraminy z fenylefryną, zawartych w produktach Envil katar i Sinumedin, należy wdrożyć odpowiednie postępowanie medyczne. Chociaż w charakterystyce produktu leczniczego nie określono konkretnej dawki toksycznej, obecność objawów takich jak bóle i zawroty głowy, zaburzenia snu, trudności w oddawaniu moczu czy zaburzenia rytmu serca powinna być traktowana jako sygnał ostrzegawczy.1112

Postępowanie powinno obejmować monitorowanie funkcji układu sercowo-naczyniowego, ze szczególnym uwzględnieniem rytmu serca i ciśnienia tętniczego. W przypadku zaburzeń rytmu serca wymagane może być zastosowanie odpowiednich leków antyarytmicznych. Przy trudnościach w oddawaniu moczu może być konieczne cewnikowanie pęcherza moczowego. W zależności od nasilenia objawów i stanu klinicznego pacjenta, może być wymagana hospitalizacja i intensywna opieka medyczna.1314

Grupy szczególnego ryzyka przy przedawkowaniu

Niektóre grupy pacjentów mogą być bardziej narażone na poważne konsekwencje przedawkowania mepiraminy i fenylefryny zawartych w produktach Envil katar i Sinumedin. Do grup szczególnego ryzyka należą:

1516

Należy zauważyć, że chociaż w charakterystyce produktu leczniczego Envil katar i Sinumedin nie określono konkretnej dawki toksycznej, przedawkowanie tych preparatów może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych. Objawy przedawkowania, takie jak zaburzenia rytmu serca, powinny być traktowane jako stan wymagający natychmiastowej interwencji medycznej.1718

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl