Leki w grupie
„leki przeciwotępienne”
Leki przeciwotępienne to grupa preparatów farmakologicznych stosowanych w leczeniu zaburzeń poznawczych, głównie w chorobie Alzheimera i innych formach otępienia. Ich działanie polega przede wszystkim na poprawie funkcji poznawczych poprzez modyfikację neuroprzekaźnictwa w ośrodkowym układzie nerwowym. Mechanizm działania większości tych leków opiera się na zwiększeniu stężenia acetylocholiny (poprzez hamowanie enzymu rozkładającego ten neuroprzekaźnik) lub wpływie na receptory glutaminianergiczne.
Główne grupy leków przeciwotępiennych to inhibitory acetylocholinesterazy oraz antagoniści receptora NMDA. Do inhibitorów acetylocholinesterazy należą: donepezil (Aricept, Cogiton, Donepex), rywastygmina (Exelon, Nimvastid, Rivastigmine) oraz galantamina (Reminyl). Jedynym stosowanym antagonistą receptora NMDA jest memantyna (Axura, Memantine, Ebixa).
Najbardziej powszechnie stosowane leki przeciwotępienne to donepezil, który jest lekiem pierwszego wyboru w leczeniu choroby Alzheimera o łagodnym i umiarkowanym nasileniu, oraz memantyna, zalecana w umiarkowanym i ciężkim stadium choroby. Często stosuje się też terapię skojarzoną z użyciem obu tych leków.
Największą zaletą stosowania leków przeciwotępiennych jest spowolnienie progresji objawów poznawczych i behawioralnych, co przekłada się na dłuższe utrzymanie samodzielności pacjentów i lepszą jakość życia. Ponadto, mogą one zmniejszać obciążenie opiekunów i opóźniać konieczność instytucjonalizacji chorych.
Niebezpieczeństwa związane z terapią przeciwotępienną obejmują działania niepożądane, takie jak zaburzenia żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, biegunka) w przypadku inhibitorów acetylocholinesterazy, oraz zawroty głowy, splątanie i bóle głowy przy stosowaniu memantyny. Istotnym ograniczeniem jest fakt, że leki te nie zatrzymują procesu neurodegeneracyjnego, a jedynie łagodzą objawy, często z ograniczoną skutecznością.
Oprócz klasycznych leków przeciwotępiennych, w praktyce klinicznej stosuje się również preparaty nootropowe (np. piracetam), leki przeciwdepresyjne (zwłaszcza z grupy SSRI) do kontroli objawów neuropsychiatrycznych, oraz preparaty standaryzowanych wyciągów z miłorzębu japońskiego (Ginkgo biloba). W badaniach klinicznych znajdują się nowe grupy leków ukierunkowane na hamowanie tworzenia się blaszek amyloidowych i splątków neurofibrylarnych, główne markery patologiczne choroby Alzheimera.
Lista leków w tej grupie
-
Rivastigmine Mylan – System transdermalny, plaster – 4,6 mg/24 h
Produkt leczniczy zawiera rywastygminę w postaci systemu transdermalnego, plastra o dwóch dawkach: 4,6 mg lub 9,5 mg uwalnianej przez 24 godziny. Plaster jest cienki, matrycowy i łatwy do aplikacji na skórę. Lek stosuje się w leczeniu objawowym łagodnej do średniozaawansowanej postaci otępienia typu alzheimerowskiego. Dzięki ciągłemu uwalnianiu substancji czynnej zapewnia stałe działanie terapeutyczne.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Ristidic – Kapsułki twarde – 6 mg
Produkt leczniczy zawiera rywastygminę w postaci wodorowinianu rywastygminy, dostępny w różnych dawkach od 1,5 mg do 6 mg w kapsułkach twardych. Jest stosowany w leczeniu objawowym łagodnej do średniozaawansowanej postaci otępienia typu alzheimerowskiego oraz otępienia związanego z idiopatyczną chorobą Parkinsona. Rywastygmina działa poprzez poprawę funkcji poznawczych u pacjentów z powyższymi schorzeniami. Lek dostępny jest w kapsułkach o różnych kolorach, które ułatwiają identyfikację dawki.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Ristidic – Kapsułki twarde – 1,5 mg
Preparat zawiera rywastygminę w postaci wodorowinianu rywastygminy, dostępną w różnych dawkach: 1,5 mg, 3 mg, 4,5 mg i 6 mg w kapsułkach twardych. Stosuje się go w leczeniu objawowym łagodnej do średniozaawansowanej postaci otępienia typu alzheimerowskiego oraz otępienia u pacjentów z idiopatyczną chorobą Parkinsona. Produkt wpływa na poprawę funkcji poznawczych poprzez zwiększenie aktywności acetylocholiny w mózgu. Jest wskazany dla osób z tymi schorzeniami w celu łagodzenia objawów.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Rywastygmina Aurovitas – System transdermalny, plaster – 9,5 mg/24 h
System transdermalny w formie plastra zawiera rywastygminę, dostępny w dawkach uwalniających 4,6 mg lub 9,5 mg substancji czynnej na 24 godziny. Plaster składa się z akrylowej matrycy zawierającej lek, silikonowej warstwy przylegającej oraz warstwy zabezpieczającej. Produkt stosuje się w leczeniu objawowym łagodnej do średniozaawansowanej postaci otępienia typu alzheimerowskiego. Plastry pozwalają na przezskórne, stopniowe uwalnianie rywastygminy przez dobę.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Donectil – Tabletki powlekane – 5 mg
Lek zawiera donepezyl chlorowodorek w dawkach 5 mg lub 10 mg oraz laktozę jednowodną jako substancję pomocniczą. Jest dostępny w postaci białych tabletek powlekanych, które ułatwiają połykanie. Stosuje się go w leczeniu objawowym łagodnej i średnio ciężkiej postaci otępienia w chorobie Alzheimera. Preparat działa poprzez poprawę funkcji poznawczych u osób dotkniętych tym schorzeniem.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Apo-Doperil – Tabletki powlekane – 5 mg
Lek zawiera donepezyl chlorowodorek, substancję czynną stosowaną w formie tabletek powlekanych o dawkach 5 mg i 10 mg. Każda tabletka zawiera również laktozę jednowodną jako substancję pomocniczą. Preparat jest stosowany w leczeniu objawowym łagodnej i umiarkowanie ciężkiej postaci otępienia w chorobie Alzheimera. Dzięki zawartości donepezylu wspomaga funkcje poznawcze u pacjentów z tą chorobą.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Rivastigmin Orion – Kapsułki twarde – 1,5 mg
Produkt leczniczy zawiera 1,5 mg rywastygminy w postaci wodorowinianu rywastygminy, zamkniętej w twardej kapsułce. Substancja ta jest stosowana w leczeniu objawowym łagodnej do średniozaawansowanej postaci otępienia typu alzheimerowskiego. Lek ten znajduje również zastosowanie u pacjentów z idiopatyczną chorobą Parkinsona z objawami otępienia. Preparat pomaga łagodzić objawy związane z tymi schorzeniami neurodegeneracyjnymi.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Cogiton 10 – Tabletki powlekane – 10 mg
Lek zawiera chlorowodorek donepezylu, substancję czynną stosowaną w terapii otępienia w chorobie Alzheimera. Dostępny jest w postaci tabletek powlekanych o dawkach 5 mg i 10 mg, zawierających również laktozę jednowodną jako substancję pomocniczą. Preparat przeznaczony jest do objawowego leczenia łagodnej i średnio ciężkiej postaci tej choroby. Stosuje się go w celu poprawy funkcji poznawczych u pacjentów z chorobą Alzheimera.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Biomentin – Tabletki powlekane – 10 mg
Produkt leczniczy zawiera memantynę chlorowodorku w dawkach 10 mg lub 20 mg oraz laktozę jednowodną. Memantyna jest główną substancją czynną, stosowaną w leczeniu choroby Alzheimera o nasileniu umiarkowanym do ciężkiego. Tabletki powlekane można dzielić na dwie równe dawki, co ułatwia dostosowanie terapii. Lek przeznaczony jest dla pacjentów wymagających poprawy funkcji poznawczych w przebiegu tej choroby.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Rywastigmina Aurovitas – System transdermalny, plaster – 4,6 mg/24 h
Produkt leczniczy to plaster transdermalny zawierający rywastygminę w dawkach 4,6 mg lub 9,5 mg uwalnianej przez 24 godziny. Składa się z trójwarstwowego systemu, w tym akrylowej matrycy z substancją czynną oraz silikonowej warstwy przylegającej. Stosuje się go w leczeniu objawowym łagodnej do średniozaawansowanej postaci otępienia typu alzheimerowskiego. Plaster zapewnia stałe dostarczanie leku przezskórnie, co ułatwia terapię chorym na tę chorobę.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Rivastigmin Orion – Kapsułki twarde – 6 mg
Lek zawiera 6 mg rywastygminy w formie wodorowinianu rywastygminy w twardych kapsułkach. Substancja czynna działa na objawy otępienia, wspomagając pacjentów z łagodną do średniozaawansowaną postacią choroby Alzheimera. Jest również stosowany u chorych na idiopatyczną chorobę Parkinsona z towarzyszącym otępieniem. Preparat przeznaczony jest wyłącznie do leczenia objawowego tych schorzeń.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Rivastigmin NeuroPharma – Kapsułki twarde – 1,5 mg
Produkt leczniczy zawiera rywastygminę w postaci wodorowinianu rywastygminy, dostępny w kapsułkach twardych o różnych dawkach od 1,5 mg do 6,0 mg. Stosuje się go w leczeniu objawowym łagodnej do średniozaawansowanej postaci otępienia typu alzheimerowskiego oraz otępienia związanego z idiopatyczną chorobą Parkinsona. Substancja czynna działa na układ nerwowy, wspomagając poprawę funkcji poznawczych. Lek jest przeznaczony do długotrwałego stosowania pod kontrolą lekarza.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Polmatine – Tabletki powlekane – 10 mg
Produkt leczniczy zawiera memantynę chlorowodorek jako substancję czynną oraz laktozę jednowodną jako substancję pomocniczą. Dostępny jest w postaci tabletek powlekanych o dawkach 10 mg i 20 mg memantyny. Stosuje się go w leczeniu pacjentów z umiarkowanym lub ciężkim nasileniem choroby Alzheimera. Tabletki można dzielić na równe dawki, co ułatwia dostosowanie leczenia.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Cognomem – Tabletki powlekane – 10 mg
Produkt zawiera memantynę chlorowodorek w dawkach 10 mg lub 20 mg, odpowiednio 8,31 mg i 16,62 mg substancji czynnej memantyny, oraz laktozę jednowodną jako substancję pomocniczą. Przyjmuje się go w postaci tabletek powlekanych, które można podzielić na mniejsze dawki. Lek jest stosowany u pacjentów z umiarkowanym do ciężkiego stopniem choroby Alzheimera. Jego zadaniem jest łagodzenie objawów tej choroby i poprawa funkcjonowania chorych.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Rivaldo – Kapsułki twarde – 1,5 mg
Lek zawiera rywastygminę w postaci rywastygminy wodorowinianu, dostępną w różnych dawkach kapsułek twardych. Stosowany jest w leczeniu objawowym łagodnej do średniozaawansowanej postaci otępienia typu alzheimerowskiego oraz otępienia u pacjentów z idiopatyczną chorobą Parkinsona. Preparat pomaga poprawić funkcje poznawcze i codzienne funkcjonowanie osób z tymi schorzeniami. Jest dostępny w formie kapsułek zawierających biały lub białawy proszek.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Memorion – Tabletka powlekana – 10 mg
Lek zawiera donepezyl chlorowodorek w dawkach 5 mg i 10 mg oraz laktozę jako substancję pomocniczą. Jest dostępny w formie tabletek powlekanych, które różnią się kolorem i wielkością w zależności od dawki. Preparat stosuje się w leczeniu objawowym łagodnej do średnio ciężkiej postaci otępienia związanego z chorobą Alzheimera. Jego celem jest poprawa funkcji poznawczych u pacjentów z tą chorobą.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Ricordo – Tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej – 10 mg
Produkt leczniczy zawiera chlorowodorek donepezylu, aspartam oraz laktozę jednowodną. Jest dostępny w formie tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej. Stosowany jest w leczeniu objawowym łagodnej do średnio ciężkiej postaci otępienia w chorobie Alzheimera. Dzięki swojej formule ułatwia przyjmowanie leku osobom z trudnościami w połykaniu.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku -
Memantin NeuroPharma – Roztwór doustny – 10 mg/ml
Roztwór doustny zawiera memantynę chlorowodorku jako substancję czynną oraz sorbitol jako substancję pomocniczą. Jest stosowany w leczeniu pacjentów z umiarkowanym lub ciężkim przebiegiem choroby Alzheimera. Preparat pomaga łagodzić objawy tej choroby, poprawiając codzienne funkcjonowanie. Dzięki wygodnej formie roztworu doustnego, łatwo dostosowuje się do potrzeb pacjenta.
Wskazania do stosowaniaSubstancja czynnaKategoria leku