kinaza tymidynowa
Kinaza tymidynowa (TK) to enzym z grupy transferaz, który katalizuje fosforylację tymidyny do tymidynomonofosforanu (TMP) z wykorzystaniem ATP jako donora grupy fosforanowej. Enzym ten odgrywa kluczową rolę w szlaku ratunkowym syntezy nukleotydów pirymidynowych, umożliwiając komórkom ponowne wykorzystanie tymidyny powstałej w wyniku degradacji DNA.
W organizmie człowieka występują dwie izoformy kinazy tymidynowej: TK1 (cytoplazmatyczna) i TK2 (mitochondrialna). TK1 ulega ekspresji głównie w dzielących się komórkach i jest ściśle regulowana w cyklu komórkowym, osiągając najwyższą aktywność w fazie S. Z tego powodu TK1 jest uznawana za marker proliferacji komórkowej i wykorzystywana w diagnostyce onkologicznej.
Podwyższone stężenie kinazy tymidynowej w surowicy (S-TK) obserwuje się w wielu nowotworach złośliwych, w tym w chłoniakach, białaczkach, raku płuca, piersi i jelita grubego. Pomiar aktywności S-TK służy jako biomarker w monitorowaniu przebiegu choroby nowotworowej, ocenie odpowiedzi na leczenie oraz jako czynnik prognostyczny. Kinaza tymidynowa jest również celem terapeutycznym dla niektórych leków przeciwnowotworowych i przeciwwirusowych.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Opryszczka narządów płciowych – Leczenie
Opryszczka narządów płciowych to przewlekłe zakażenie wirusem HSV-1 lub HSV-2, które nie jest możliwe do całkowitego wyleczenia, jednak skuteczna kontrola objawów jest możliwa dzięki doustnym lekom przeciwwirusowym: acyklowir, walacyklowir i famcyklowir. Leczenie powinno być wdrażane jak najwcześniej, najlepiej w ciągu 24-72 godzin od pojawienia się objawów, co skraca czas trwania epizodów i łagodzi ich przebieg. Terapia epizodyczna obejmuje krótkotrwałe stosowanie leków (np. famcyklowir 1 g jednorazowo z powtórzeniem po 12 h, walacyklowir 500 mg 2x/d przez 5 dni, acyklowir 800 mg 3x/d przez 2 dni), natomiast terapia supresyjna, zalecana przy >6 nawrotach rocznie lub ciężkich objawach, polega na codziennym podawaniu leków (acyklowir 400 mg 2x/d, walacyklowir 500 mg 1-2x/d, famcyklowir 250 mg 2x/d) i zmniejsza częstość nawrotów o 70-80%, a także redukuje ryzyko transmisji wirusa.
acyklowir, acyklowir dożylny, bezobjawowe wydalanie wirusa, cydofowir, edycja genów CRISPR, epizod choroby, famcyklowir, foskarnet, kinaza tymidynowa, lek przeciwwirusowy, lidokaina, nawrót choroby, niesteroidowy lek przeciwzapalny, profilaktyka przeciwwirusowa, terapia epizodyczna, terapia genowa, terapia supresyjna, walacyklowir, wirusowa polimeraza DNA, zakażenie wirusowe, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych