Działania niepożądane
Korzeń lubczyku

Korzeń lubczyku (Levisticum officinale Koch, radix) jest składnikiem preparatów złożonych, takich jak Canephron N i Fitolizyna, stosowanych w fitoterapii. Preparaty te mogą wywoływać działania niepożądane, głównie ze strony układu żołądkowo-jelitowego, w tym nudności, wymioty oraz biegunkę, które w przypadku Canephron N występują często, a w Fitolizynie z nieznaną częstością. Dodatkowo, Fitolizyna zawierająca 10,0 części korzenia lubczyku, może powodować wzdęcia, zawroty głowy oraz nadwrażliwość na promieniowanie UV. Reakcje alergiczne i nadwrażliwości, takie jak świąd, wysypka, pokrzywka czy alergiczny nieżyt nosa, również zostały zgłoszone z nieznaną częstością dla obu preparatów. Wystąpienie tych objawów wymaga natychmiastowego przerwania terapii i konsultacji lekarskiej.

Działania niepożądane związane z korzeniem lubczyku (Levisticum officinale Koch, radix)

Korzeń lubczyku (Levisticum officinale Koch, radix) jest składnikiem aktywnym preparatów złożonych, takich jak Canephron N czy Fitolizyna. Substancja ta, choć powszechnie stosowana w fitoterapii, może wywoływać szereg działań niepożądanych, które należy uwzględnić przy planowaniu terapii. Poniżej przedstawiono szczegółową charakterystykę potencjalnych efektów ubocznych związanych z zastosowaniem korzenia lubczyku w preparatach leczniczych.1 2

Zaburzenia układu pokarmowego

Preparaty zawierające korzeń lubczyku mogą wywoływać zaburzenia żołądkowo-jelitowe. W przypadku produktu Canephron N, który zawiera wyciąg złożony m.in. z korzenia lubczyku, obserwowano często występujące dolegliwości ze strony układu pokarmowego takie jak nudności, wymioty oraz biegunka.3

Podobnie w przypadku preparatu Fitolizyna, zawierającego 10,0 części korzenia lubczyku, raportowano zaburzenia żołądka i jelit o nieznanej częstości, obejmujące nudności, wymioty, biegunkę oraz wzdęcia.4

Reakcje alergiczne i nadwrażliwość

Stosowanie preparatów z korzeniem lubczyku wiąże się z ryzykiem wystąpienia reakcji alergicznych oraz innych objawów nadwrażliwości. W charakterystyce produktu Canephron N wskazano, że reakcje alergiczne i/lub reakcje nadwrażliwości mogą wystąpić z częstością nieznaną.5

W przypadku preparatu Fitolizyna, reakcje alergiczne mogą przybierać różne formy, w tym:6

  • Świąd
  • Wysypka
  • Pokrzywka
  • Alergiczny nieżyt nosa

7

Zaburzenia skóry i nadwrażliwość na światło

Interesującym działaniem niepożądanym, które obserwowano w przypadku preparatu Fitolizyna, zawierającego korzeń lubczyku, jest nadwrażliwość na promienie UV. Efekt ten wymaga szczególnej uwagi, zwłaszcza u pacjentów narażonych na intensywną ekspozycję słoneczną.8

Zaburzenia układu nerwowego

Przy stosowaniu preparatu Fitolizyna, który zawiera korzeń lubczyku, raportowano również zawroty głowy o nieznanej częstości występowania. Należy wziąć to pod uwagę przy ordynowaniu leku pacjentom wykonującym czynności wymagające zwiększonej koncentracji.9

Postępowanie w przypadku wystąpienia działań niepożądanych

W przypadku wystąpienia pierwszych symptomów nadwrażliwości lub reakcji alergicznej na preparat zawierający korzeń lubczyku, należy natychmiast przerwać przyjmowanie leku. Dla produktu Canephron N zalecenie to jest wyrażone wprost w charakterystyce produktu leczniczego.10

W przypadku preparatu Fitolizyna, przy wystąpieniu działań niepożądanych niewymienionych w charakterystyce produktu, pacjent powinien skonsultować się z lekarzem lub innym wykwalifikowanym pracownikiem służby zdrowia.11

Monitorowanie niepożądanych reakcji

Istotnym elementem nadzoru nad bezpieczeństwem stosowania preparatów zawierających korzeń lubczyku jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego.12

Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych lub bezpośrednio do podmiotu odpowiedzialnego.13

Tabela działań niepożądanych związanych z korzeniem lubczyku

Układ/narząd Działanie niepożądane Częstość występowania Opis Występowanie w preparatach
Zaburzenia żołądka i jelit Nudności Często (Canephron N)
Częstość nieznana (Fitolizyna)
Odczucie dyskomfortu w górnej części brzucha z tendencją do wymiotów Canephron N, Fitolizyna
Wymioty Często (Canephron N)
Częstość nieznana (Fitolizyna)
Gwałtowne opróżnienie żołądka przez usta Canephron N, Fitolizyna
Biegunka Często (Canephron N)
Częstość nieznana (Fitolizyna)
Zbyt częste oddawanie luźnych lub wodnistych stolców Canephron N, Fitolizyna
Wzdęcia Częstość nieznana Nadmierne gromadzenie się gazów w przewodzie pokarmowym Fitolizyna
Zaburzenia układu immunologicznego Reakcje alergiczne Częstość nieznana Nadmierna, niepożądana reakcja układu odpornościowego Canephron N, Fitolizyna
Świąd Częstość nieznana Nieprzyjemne odczucie skórne prowokujące drapanie Fitolizyna
Wysypka, pokrzywka Częstość nieznana Zmiany skórne w postaci wykwitów różnego typu Fitolizyna
Alergiczny nieżyt nosa Częstość nieznana Reakcja błony śluzowej nosa z wyciekiem wydzieliny, kichaniem Fitolizyna
Zaburzenia układu nerwowego Zawroty głowy Częstość nieznana Zaburzenia równowagi, wrażenie kręcenia się otoczenia Fitolizyna
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Nadwrażliwość na promienie UV Częstość nieznana Wzmożona reakcja skóry na ekspozycję słoneczną Fitolizyna

Uwagi dotyczące bezpieczeństwa stosowania

Warto zauważyć, że preparaty zawierające korzeń lubczyku często występują w formie złożonej, w połączeniu z innymi składnikami roślinnymi. W przypadku Canephron N, korzeń lubczyku występuje w połączeniu z zielem tysiącznika i liściem rozmarynu.14

Natomiast Fitolizyna zawiera korzeń lubczyku jako jeden z dziewięciu składników ziołowych, stanowiący 10,0 części preparatu.15

Z tego względu przypisanie konkretnych działań niepożądanych wyłącznie do korzenia lubczyku może być trudne, a obserwowane efekty mogą wynikać z synergistycznego lub addytywnego działania wszystkich składników preparatu. Dlatego też w praktyce klinicznej należy zachować czujność i zgłaszać wszystkie obserwowane działania niepożądane, co umożliwi lepsze zrozumienie profilu bezpieczeństwa zarówno poszczególnych składników, jak i całych preparatów złożonych.16

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl