Wskazania do stosowania
Fosforan kodeiny

Fosforan kodeiny jest opioidowym lekiem przeciwkaszlowym stosowanym doraźnie w leczeniu suchego, męczącego kaszlu, zwłaszcza w przebiegu nieżytów górnych dróg oddechowych. Preparaty takie jak HERBAPINI i Syrop sosnowy złożony Aflofarm zawierają odpowiednio 9 mg i 9,72 mg fosforanu kodeiny na 15 ml syropu. HERBAPINI jest wskazany dla dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat, natomiast Syrop sosnowy złożony Aflofarm nie posiada określonej grupy wiekowej w dostępnych danych. Oba preparaty są złożone, zawierając dodatkowo wyciągi roślinne (np. z pędów sosny, kopru włoskiego, cetyny sosnowej, anyżu) oraz substancje pomocnicze takie jak sacharoza (12 g/15 ml w HERBAPINI, 12,053 g/15 ml w Aflofarm) i etanol (1,05 g/15 ml w HERBAPINI, 1,33 g/15 ml w Aflofarm), co może mieć znaczenie kliniczne przy doborze terapii.

Wskazania do stosowania fosforanu kodeiny w leczeniu suchego kaszlu

Fosforan kodeiny jest substancją czynną o działaniu przeciwkaszlowym, stosowaną w preparatach złożonych przeznaczonych do leczenia objawowego kaszlu. Występuje m.in. w preparatach takich jak HERBAPINI i Syrop sosnowy złożony Aflofarm, gdzie stanowi jeden z głównych składników aktywnych.1 2

Podstawowe wskazania do stosowania fosforanu kodeiny

Głównym wskazaniem do stosowania fosforanu kodeiny jest doraźne leczenie suchego, męczącego kaszlu występującego w przebiegu nieżytów górnych dróg oddechowych. Jest to wskazanie zarówno dla preparatu HERBAPINI, jak i Syropu sosnowego złożonego Aflofarm.3 4

Należy podkreślić, że suchy kaszel, będący wskazaniem do zastosowania preparatów z fosforanem kodeiny, charakteryzuje się nieproduktywnym charakterem i może być uciążliwy dla pacjenta, powodując dyskomfort i zaburzenia snu. W takich przypadkach zastosowanie przeciwkaszlowego działania kodeiny może przynieść znaczną ulgę.5 6

Populacja docelowa dla preparatów z fosforanem kodeiny

W przypadku preparatu HERBAPINI, jest on wskazany do stosowania u dorosłych i młodzieży w wieku powyżej 12 lat. Jest to istotna informacja, ponieważ określa grupę wiekową pacjentów, którym można przepisać ten lek.7

Fosforan kodeiny w preparatach złożonych

Warto zauważyć, że fosforan kodeiny występuje w preparatach złożonych, co zwiększa jego skuteczność terapeutyczną. W preparacie HERBAPINI fosforan kodeiny (0,05 g w 100 g syropu) jest połączony z wyciągiem płynnym z pędów sosny (Pinus sylvestris L., turiones) w ilości 6,6 g oraz nalewką z owocu kopru włoskiego odmiany gorzkiej (Foeniculum vulgare Miller subsp. vulgare var. vulgare, fructus) w ilości 1 g.8

W przypadku Syropu sosnowego złożonego Aflofarm, 15 ml syropu zawiera 9,72 mg fosforanu kodeiny w połączeniu z wyciągiem z cetyny sosnowej (1283,1 mg) oraz nalewką z anyżu (194,4 mg).9

Zawartość fosforanu kodeiny w dawce leku

Istotną informacją dla lekarza przepisującego jest dawka fosforanu kodeiny zawarta w preparatach:

  • HERBAPINI: 15 ml syropu zawiera 9 mg fosforanu kodeiny10
  • Syrop sosnowy złożony Aflofarm: 15 ml syropu zawiera 9,72 mg fosforanu kodeiny11

Charakter stosowania preparatów z fosforanem kodeiny

Należy zwrócić uwagę, że preparaty zawierające fosforan kodeiny są przeznaczone do doraźnego stosowania, co oznacza, że nie powinny być używane długoterminowo, a jedynie w okresie występowania objawów suchego kaszlu.12 13

Dodatkowe informacje o substancjach pomocniczych

Przy zalecaniu preparatów z fosforanem kodeiny należy również pamiętać o zawartości substancji pomocniczych, które mogą mieć znaczenie kliniczne:

  • HERBAPINI: 15 ml syropu zawiera 12 g sacharozy i 1,05 g etanolu14
  • Syrop sosnowy złożony Aflofarm: 15 ml syropu zawiera 1329,6 mg etanolu oraz 12053 mg sacharozy15
Nazwa preparatu Zawartość fosforanu kodeiny Główne składniki uzupełniające Substancje pomocnicze o znaczeniu klinicznym Populacja docelowa
HERBAPINI 9 mg/15 ml syropu Wyciąg płynny z pędów sosny, nalewka z owocu kopru włoskiego Sacharoza (12 g/15 ml), etanol (1,05 g/15 ml) Dorośli i młodzież powyżej 12 lat
Syrop sosnowy złożony Aflofarm 9,72 mg/15 ml syropu Wyciąg z cetyny sosnowej, nalewka z anyżu Sacharoza (12053 mg/15 ml), etanol (1329,6 mg/15 ml) Brak specyfikacji w przedstawionych danych

Kiedy zalecić stosowanie preparatów z fosforanem kodeiny

Podsumowując, preparaty zawierające fosforan kodeiny jako substancję czynną są wskazane w następujących przypadkach:

  • Doraźne leczenie suchego, męczącego kaszlu w przebiegu nieżytów górnych dróg oddechowych16 17
  • U pacjentów, którzy nie uzyskali zadowalającej odpowiedzi na prostsze środki przeciwkaszlowe
  • Gdy kaszel jest nieproduktywny (suchy) i zakłóca normalne funkcjonowanie pacjenta
  • Gdy korzyści z hamowania odruchu kaszlowego przewyższają potencjalne ryzyko związane ze stosowaniem opioidów

Należy pamiętać, że fosforan kodeiny ma działanie przeciwkaszlowe poprzez bezpośredni wpływ na ośrodek kaszlu w rdzeniu przedłużonym. Jest to cenna opcja terapeutyczna w doraźnym leczeniu suchego, uporczywego kaszlu, szczególnie gdy inne środki przeciwkaszlowe okazały się nieskuteczne.18 19

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl