Przedawkowanie
Bromoheksyna

Bromoheksyna, stosowana jako lek mukolityczny w terapii chorób układu oddechowego, charakteryzuje się szerokim indeksem terapeutycznym, jednak jej przedawkowanie może prowadzić do poważnych powikłań, zwłaszcza u pacjentów z POChP, astmą oskrzelową, a także u dzieci, osób starszych oraz pacjentów z niewydolnością wątroby i nerek. Głównym objawem toksyczności jest nadmierne zwiększenie objętości wydzieliny oskrzelowej, co może skutkować zaburzeniami oddychania. Dodatkowo obserwuje się objawy ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności i wymioty, a przy dawkach przekraczających 50-krotnie dawkę jednorazową (np. w preparacie Flegatussin Caps) może wystąpić obniżenie ciśnienia tętniczego. Inne działania niepożądane obejmują bóle i zawroty głowy, zmęczenie, reakcje alergiczne oraz wzrost aktywności aminotransferaz.

Przedawkowanie bromoheksyny

Bromoheksyna jest substancją powszechnie stosowaną w leczeniu chorób układu oddechowego jako lek mukolityczny. Przedawkowanie tej substancji może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych, które wymagają natychmiastowej interwencji medycznej.1 2

Objawy przedawkowania

Dostępne dane kliniczne na temat objawów przedawkowania bromoheksyny są ograniczone, ponieważ dotychczas nie opisano szczegółowo przypadków znaczącego przedawkowania tej substancji u ludzi.3 4 Jednak na podstawie przypadkowych przedawkowań oraz błędów medycznych zaobserwowano, że objawy przedawkowania są spójne ze znanymi działaniami niepożądanymi bromoheksyny stosowanej w zalecanych dawkach.5 6

Głównym objawem przedawkowania bromoheksyny jest nadmierne zwiększenie objętości wydzieliny oskrzelowej, co może prowadzić do poważnych zaburzeń oddechowych.7 8 U pacjentów mogą wystąpić również dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności i wymioty.9

W przypadku preparatu Flegatussin Caps odnotowano, że produkt posiada szeroki indeks terapeutyczny, a dawki przekraczające 50-krotnie dawkę jednorazową powodowały zmniejszenie ciśnienia tętniczego.10

Postępowanie w przypadku przedawkowania

W przypadku przedawkowania bromoheksyny zaleca się następujące postępowanie terapeutyczne:11 12

13 14

W przypadku produktu Flegatussin, dokumentacja wskazuje jedynie na konieczność zastosowania leczenia objawowego, bez konkretnych zaleceń dotyczących płukania żołądka czy podania węgla aktywnego.15

Ryzyka i powikłania

Bromoheksyna ma stosunkowo szeroki indeks terapeutyczny, co oznacza, że różnica między dawką terapeutyczną a dawką toksyczną jest znaczna.16 Niemniej jednak, przedawkowanie tej substancji może prowadzić do poważnych powikłań, szczególnie u pacjentów z chorobami układu oddechowego, u których nadmierne zwiększenie wydzieliny oskrzelowej może istotnie pogorszyć funkcję oddechową.17

Dotychczasowe obserwacje kliniczne sugerują, że objawy przedawkowania bromoheksyny są zgodne z jej znanym profilem działań niepożądanych, jednak ich nasilenie może być znacznie większe.18 19

Toksyczność i dawki

Informacje dotyczące dawek toksycznych bromoheksyny są ograniczone. W dokumentacji produktu Flegatussin Caps zanotowano, że dawki przekraczające 50-krotnie dawkę jednorazową powodowały zmniejszenie ciśnienia tętniczego, co sugeruje, że efekty hemodynamiczne mogą pojawić się przy bardzo wysokich dawkach.20

Standardowe dawki terapeutyczne bromoheksyny w dostępnych preparatach to:21 22

  • 4-8 mg na pojedynczą dawkę dla dorosłych w postaci tabletek (Flegamina Classic, Flegtac ORO)
  • 4 mg na 5 ml syropu dla dorosłych (Flegamina Classic o smaku malinowym, miętowym)
  • 2 mg na 5 ml syropu dla dzieci (Flegamina Classic Junior)
  • 2 mg na 1 ml roztworu w kroplach (Flegamina Baby)

23 24 25

Tabela objawów przedawkowania

Objaw przedawkowania Opis Dawka (jeśli określona) Produkt leczniczy
Zwiększenie objętości wydzieliny oskrzelowej Nadmierne upłynnienie i zwiększenie ilości wydzieliny w drogach oddechowych, mogące prowadzić do zaburzeń oddychania Nieokreślona Flegafortan, Flegtac Kaszel
Nudności i wymioty Dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego Nieokreślona Flegatussin
Zmniejszenie ciśnienia tętniczego Spadek ciśnienia krwi obserwowany przy bardzo wysokich dawkach Dawki przekraczające 50-krotnie dawkę jednorazową Flegatussin Caps
Inne objawy zgodne z profilem działań niepożądanych Mogą obejmować: bóle głowy, zawroty głowy, uczucie zmęczenia, reakcje alergiczne, dolegliwości żołądkowo-jelitowe, zwiększenie aktywności aminotransferaz Nieokreślona Wszystkie preparaty zawierające bromoheksynę

Szczególne grupy ryzyka

Szczególną uwagę należy zwrócić na przedawkowanie bromoheksyny u następujących grup pacjentów:26 27

  • Pacjenci z chorobami układu oddechowego, szczególnie z przewlekłą obturacyjną chorobą płuc (POChP) i astmą oskrzelową – nadmierne zwiększenie objętości wydzieliny oskrzelowej może znacząco pogorszyć funkcję oddechową
  • Pacjenci pediatryczni – ze względu na większą wrażliwość na działania niepożądane leków
  • Pacjenci w podeszłym wieku – z powodu zmienionej farmakokinetyki leków i często współistniejących chorób
  • Pacjenci z chorobami wątroby i nerek – ze względu na potencjalnie zaburzony metabolizm i wydalanie bromoheksyny

28

Wnioski i zalecenia

Przedawkowanie bromoheksyny, choć stosunkowo rzadkie ze względu na szeroki indeks terapeutyczny tej substancji, może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych, szczególnie u pacjentów z chorobami układu oddechowego.29 30

W przypadku podejrzenia przedawkowania bromoheksyny należy natychmiast zastosować odpowiednie postępowanie medyczne, obejmujące płukanie żołądka, podanie węgla aktywnego oraz leczenie objawowe.31 32

Lekarze powinni być świadomi potencjalnych objawów przedawkowania bromoheksyny oraz odpowiedniego postępowania w takich przypadkach, aby zapewnić pacjentom właściwą opiekę medyczną i zapobiec poważnym powikłaniom.33 34

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl