Przeciwwskazania stosowania
Klomipramina

Klomipramina, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny dostępny w preparatach Anafranil (10 mg, 25 mg) oraz Anafranil SR 75 (75 mg), posiada istotne przeciwwskazania, które należy uwzględnić przed rozpoczęciem terapii. Podstawowym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na chlorowodorek klomipraminy lub substancje pomocnicze, takie jak laktoza jednowodna (33,25 mg w Anafranil 10 mg, 15 mg w Anafranil 25 mg), sacharoza (28,27 mg i 16,54 mg odpowiednio) oraz makrogologlicerol hydroksystearynian (0,235 mg w Anafranil SR 75). Ponadto, klomipramina jest przeciwwskazana u pacjentów z nadwrażliwością krzyżową na trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne z grupy benzodiazepin oraz u osób stosujących jednocześnie inhibitory monoaminooksydazy (MAO), z koniecznością zachowania 14-dniowego odstępu przed i po terapii inhibitorami MAO, w tym selektywnymi, odwracalnymi inhibitorami MAO-A, jak moklobemid, ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego.

Przeciwwskazania stosowania klomipraminy

Klomipramina, trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny, stosowana w produktach leczniczych Anafranil (10 mg, 25 mg) oraz Anafranil SR 75 (75 mg), posiada szereg przeciwwskazań, które należy bezwzględnie uwzględnić przed przepisaniem leku pacjentowi. Znajomość tych przeciwwskazań jest kluczowa dla zapewnienia bezpieczeństwa farmakoterapii.1 2

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Podstawowym przeciwwskazaniem do stosowania klomipraminy jest nadwrażliwość na substancję czynną (chlorowodorek klomipraminy) lub którąkolwiek z substancji pomocniczych zawartych w preparatach. W przypadku Anafranil 10 mg i 25 mg istotne jest zwrócenie uwagi na zawartość laktozy jednowodnej (odpowiednio 33,25 mg i 15 mg) oraz sacharozy (28,27 mg i 16,54 mg), natomiast Anafranil SR 75 zawiera m.in. makrogologlicerolu hydroksystearynian (0,235 mg).3 4

Dodatkowo, u pacjentów z nadwrażliwością krzyżową na trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne z grupy benzodiazepin, stosowanie klomipraminy jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko wystąpienia reakcji alergicznych.5 6

Interakcje z inhibitorami MAO

Szczególnie istotnym przeciwwskazaniem jest jednoczesne stosowanie inhibitorów monoaminooksydazy (MAO). Zarówno preparaty Anafranil, jak i Anafranil SR 75 nie mogą być stosowane równocześnie z inhibitorami MAO, a także wymagany jest odpowiedni odstęp czasowy (14 dni) przed rozpoczęciem lub po zakończeniu leczenia inhibitorami MAO.7 8

Dodatkowo, nie zaleca się jednoczesnego podawania selektywnych, odwracalnych inhibitorów MAO-A, takich jak moklobemid, z uwagi na ryzyko niebezpiecznych interakcji, które mogą prowadzić do rozwoju zespołu serotoninowego.9 10

Przeciwwskazania kardiologiczne

Z uwagi na potencjalne działanie kardiotoksyczne, klomipramina jest przeciwwskazana w okresie bezpośrednio po zawale mięśnia sercowego. Stosowanie leku w tym okresie może zwiększać ryzyko powikłań sercowo-naczyniowych i zaburzeń rytmu serca.11 12

Kolejnym istotnym przeciwwskazaniem kardiologicznym jest wrodzony zespół wydłużonego odstępu QT. Klomipramina, podobnie jak inne trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, może wydłużać odstęp QT, co u pacjentów z wrodzonym zespołem wydłużonego odstępu QT zwiększa ryzyko groźnych dla życia zaburzeń rytmu serca, w tym częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes.13 14

Szczególne uwagi kliniczne

Lekarz powinien odradzić stosowanie klomipraminy pacjentom, u których występują przeciwwskazania wymienione powyżej, informując o potencjalnych ryzykach związanych z nieprzestrzeganiem tych zaleceń. Szczególną uwagę należy zwrócić na:

  • Pacjentów z wywiadem alergicznym lub nadwrażliwością na inne leki psychotropowe15 16
  • Pacjentów przyjmujących obecnie lub w ciągu ostatnich 14 dni inhibitory MAO17 18
  • Pacjentów w okresie rekonwalescencji po zawale mięśnia sercowego19 20
  • Pacjentów z wrodzonym zespołem wydłużonego odstępu QT lub silnym podejrzeniem tego zespołu21 22

Należy pamiętać, że klomipramina w postaci standardowej (Anafranil 10 mg i 25 mg) oraz o przedłużonym uwalnianiu (Anafranil SR 75) podlega tym samym przeciwwskazaniom, choć różnią się one nieco pod względem składu substancji pomocniczych.23 24

Zalecenia dla lekarzy

Przed podjęciem decyzji o wdrożeniu leczenia klomipraminą, lekarz powinien przeprowadzić dokładny wywiad medyczny ze szczególnym uwzględnieniem historii chorób sercowo-naczyniowych, nadwrażliwości na leki oraz aktualnie stosowanych preparatów. W przypadku stwierdzenia któregokolwiek z przeciwwskazań, należy rozważyć alternatywne metody leczenia.25 26

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl