złe wchłanianie kwasów żółciowych
Wskazanie

Złe wchłanianie kwasów żółciowych (ang. bile acid malabsorption, BAM) to zaburzenie, w którym organizm nie jest w stanie prawidłowo reabsorbować kwasów żółciowych w jelicie krętym. W warunkach fizjologicznych około 95% kwasów żółciowych jest wchłanianych zwrotnie w jelicie cienkim i transportowanych z powrotem do wątroby, gdzie są ponownie wykorzystywane. Zaburzenie tego procesu prowadzi do zwiększonej ilości kwasów żółciowych docierających do jelita grubego, co powoduje biegunkę sekrecyjną i inne objawy gastrointestinalne.

Najczęstsze objawy złego wchłaniania kwasów żółciowych to przewlekła biegunka wodna (często występująca po posiłkach), pilna potrzeba wypróżnienia, wzdęcia, bóle brzucha oraz utrata masy ciała. BAM może występować jako pierwotne zaburzenie (idiopatyczne) lub wtórnie do innych chorób, takich jak choroba Leśniowskiego-Crohna, resekcja jelita krętego, zapalenie trzustki, celiakia czy po cholecystektomii (usunięciu pęcherzyka żółciowego).

W leczeniu złego wchłaniania kwasów żółciowych stosuje się przede wszystkim preparaty wiążące kwasy żółciowe. W Polsce dostępne są leki zawierające cholestyramina (Questran, Lipocol) oraz kolesewelam (Cholestagel). Leki te wiążą kwasy żółciowe w świetle jelita, tworząc nierozpuszczalne kompleksy, które są wydalane z kałem, co zmniejsza nasilenie biegunki i innych objawów. W niektórych przypadkach stosuje się również leki przeciwbiegunkowe, takie jak loperamid (Imodium, Stoperan) czy difenoxylan z atropiną (Reasec).

Największe trudności w leczeniu pacjentów ze złym wchłanianiem kwasów żółciowych to przede wszystkim problemy diagnostyczne – schorzenie to jest często nierozpoznawane lub mylone z zespołem jelita drażliwego (IBS) z dominującą biegunką. Złotym standardem diagnostycznym jest test wychwytu kwasu 75-seleno-homochołowego (SeHCAT), który nie jest powszechnie dostępny. Inne trudności obejmują nieprzyjemny smak leków wiążących kwasy żółciowe, ich potencjalne interakcje z innymi lekami (cholestyramina może zmniejszać wchłanianie wielu leków) oraz konieczność długotrwałego stosowania terapii. U niektórych pacjentów odpowiedź na leczenie może być niezadowalająca, co wymaga indywidualizacji terapii i niekiedy łączenia różnych metod leczenia.