Właściwości farmakokinetyczne ropinirolu

Charakterystyka farmakokinetyczna leku Aparxon PR zawierającego 2 mg ropinirolu w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu obejmuje szereg parametrów determinujących jego zachowanie w organizmie. Poniżej przedstawiono szczegółowe dane dotyczące poszczególnych procesów farmakokinetycznych.¹

Wchłanianie ropinirolu

Biodostępność ropinirolu po podaniu doustnym wynosi około 50% (zakres 36-57%). W przypadku tabletek o przedłużonym uwalnianiu, stężenie substancji czynnej we krwi narasta powoli, a mediana czasu do osiągnięcia maksymalnego stężenia (Cmax) wynosi przeważnie od 6 do 10 godzin.²

Spożywanie posiłków wysokotłuszczowych wpływa na parametry farmakokinetyczne ropinirolu. W badaniu przeprowadzonym u 25 pacjentów z chorobą Parkinsona przyjmujących 12 mg ropinirolu w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu raz na dobę, wysokotłuszczowy posiłek spowodował:

• zwiększenie ogólnej ekspozycji na ropinirol (AUC) średnio o 20%³
• zwiększenie maksymalnego stężenia (Cmax) średnio o 44%⁴
• opóźnienie czasu osiągnięcia maksymalnego stężenia (Tmax) o 3,0 godziny⁵

Pomimo tych zmian uważa się, że są one mało istotne klinicznie i prawdopodobnie nie zwiększają częstości występowania zdarzeń niepożądanych.⁶

Warto podkreślić, że ogólna ekspozycja na ropinirol jest porównywalna dla preparatów o przedłużonym uwalnianiu i preparatów o natychmiastowym uwalnianiu, jeśli stosuje się tę samą dawkę dobową.⁷

Dystrybucja ropinirolu

Ropinirol charakteryzuje się niskim stopniem wiązania z białkami osocza, wynoszącym zaledwie 10-40%. Ze względu na znaczną lipofilność, substancja czynna cechuje się dużą objętością dystrybucji, wynoszącą około 7 l/kg, co oznacza, że lek łatwo przenika do tkanek i narządów.⁸

Biotransformacja ropinirolu

Metabolizm ropinirolu odbywa się głównie przy udziale izoenzymu CYP1A2 cytochromu P450. Powstałe metabolity wydalane są przede wszystkim przez nerki. Badania na zwierzętach wykazały, że główny metabolit ropinirolu ma działanie dopaminergiczne co najmniej 100 razy słabsze niż związek macierzysty.⁹

Eliminacja ropinirolu

Ropinirol jest eliminowany z krążenia układowego ze średnim okresem półtrwania w fazie eliminacji wynoszącym około 6 godzin.¹⁰ W zakresie dawek terapeutycznych zwiększenie ogólnej ekspozycji na ropinirol, mierzonej parametrami Cmax i AUC, jest proporcjonalne do zwiększenia dawki.¹¹ Nie zaobserwowano zmiany klirensu leku po podaniu doustnym, zarówno po dawce jednorazowej, jak i po dawkach wielokrotnych.¹²

Zmienność międzyosobnicza

Zaobserwowano znaczną międzyosobniczą zmienność parametrów farmakokinetycznych ropinirolu. W przypadku tabletek o przedłużonym uwalnianiu, podawanych w stanie stacjonarnym, osobnicza zmienność maksymalnego stężenia (Cmax) wynosiła od 30% do 55%, a zmienność pola pod krzywą stężenia w czasie (AUC) od 40% do 70%.¹³

Farmakokinetyka w specjalnych grupach pacjentów

Zaburzenia czynności nerek

U pacjentów z chorobą Parkinsona i łagodnymi lub umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek nie stwierdzono zmian w farmakokinetyce ropinirolu.¹⁴ Natomiast u pacjentów z krańcową niewydolnością nerek poddawanych regularnym hemodializom zaobserwowano:

• zmniejszenie klirensu ropinirolu po podaniu doustnym o około 30%¹⁵
• zmniejszenie klirensu metabolitu SKF-104557 o około 80%¹⁶
• zmniejszenie klirensu metabolitu SKF-89124 o około 60%¹⁷

Z tego powodu u pacjentów z chorobą Parkinsona i krańcową niewydolnością nerek zalecane jest ograniczenie maksymalnej dawki dobowej do 18 mg.¹⁸

Ciąża

Zmiany fizjologiczne zachodzące w okresie ciąży, szczególnie zmniejszona aktywność izoenzymu CYP1A2, prowadzą do stopniowego zwiększenia ogólnoustrojowej ekspozycji na ropinirol u kobiet ciężarnych.¹⁹