Działania niepożądane leku Xanax

Działania niepożądane alprazolamu, substancji czynnej leku Xanax, są najczęściej wynikiem nadmiernego działania farmakologicznego tego leku. Ich występowanie zależy od indywidualnej podatności pacjenta oraz zastosowanej dawki. Większość działań niepożądanych pojawia się na początku terapii i zwykle ustępuje w miarę kontynuowania leczenia lub po zmniejszeniu dawki.¹

Częste działania niepożądane

Badania kliniczne oraz obserwacje po wprowadzeniu leku do obrotu wykazały szereg działań niepożądanych o różnej częstości występowania. Podczas leczenia dużymi dawkami alprazolamu częściej niż w grupie placebo obserwowano: nadmierne uspokojenie, senność, zmęczenie, ataksję, upośledzoną koordynację i zaburzenia mowy. Rzadziej występowały: zmiany nastroju, objawy ze strony układu pokarmowego, zapalenie skóry, zaburzenia pamięci, zaburzenia czynności płciowych, zaburzenia poznawcze i dezorientacja.²

Szczegółowa tabela działań niepożądanych

Poniższa tabela przedstawia działania niepożądane związane ze stosowaniem alprazolamu obserwowane u pacjentów uczestniczących w kontrolowanych badaniach klinicznych oraz po wprowadzeniu produktu do obrotu.³

* Działanie niepożądane stwierdzone po wprowadzeniu produktu do obrotu⁴

Szczególne grupy ryzyka

Należy zauważyć, że w wielu przypadkach pacjenci, u których wystąpiły wymienione działania niepożądane, przyjmowali również inne leki o działaniu ośrodkowym i/lub cierpieli na zaburzenia psychiczne. Istnieje hipoteza, że ryzyko wystąpienia niektórych działań niepożądanych może być wyższe u pacjentów z zaburzeniami osobowości typu borderline, z zachowaniami agresywnymi w wywiadzie, nadużywających alkoholu lub leków oraz u osób cierpiących na zespół stresu pourazowego.⁵

Rzadkie działania niepożądane benzodiazepin

Rzadko lub bardzo rzadko obserwowano następujące działania niepożądane związane ze stosowaniem leków z grupy benzodiazepin:

• Zaburzenia motoryki – polegające na zaburzeniach koordynacji ruchowej ciała
• Padaczka – w postaci napadów drgawkowych
• Objawy paranoi – przejawiające się nieuzasadnionymi podejrzeniami i urojeniami
• Depersonalizacja – uczucie oddzielenia od własnego ciała lub tożsamości
• Agranulocytoza – poważne zaburzenie hematologiczne polegające na zmniejszeniu liczby granulocytów
• Reakcje alergiczne – od łagodnych wysypek po poważne reakcje
• Anafilaksja – zagrażająca życiu reakcja uczuleniowa

⁶

Uzależnienie i zespół odstawienia

Stosowanie benzodiazepin, w tym alprazolamu, wiąże się z ryzykiem rozwoju zależności fizycznej i psychicznej, nawet przy stosowaniu dawek terapeutycznych. Nagłe przerwanie leczenia po wytworzeniu się zależności fizycznej może prowadzić do pojawienia się objawów odstawienia.⁷

Objawy zespołu odstawienia

Nagłe przerwanie leczenia po wytworzeniu się zależności fizycznej może prowadzić do pojawienia się różnorodnych objawów odstawienia, takich jak:

• Bóle głowy – często o dużym nasileniu i uporczywe
• Bóle mięśni – uczucie napięcia i dyskomfortu w układzie mięśniowym
• Bardzo nasilony lęk – poważniejszy niż objawy lękowe przed rozpoczęciem leczenia
• Uczucie napięcia – wewnętrzny niepokój i podenerwowanie
• Pobudzenie psychoruchowe – nadmierna ruchliwość i niepokój ruchowy
• Dezorientacja – trudności w orientacji co do czasu, miejsca lub własnej osoby
• Drażliwość – zwiększona skłonność do reagowania negatywnymi emocjami
• Derealizacja – poczucie nierealności otaczającego świata
• Depersonalizacja – poczucie nierealności własnej osoby
• Upośledzenie słuchu – zmiana w percepcji bodźców dźwiękowych
• Sztywność i mrowienie kończyn – nieprzyjemne doznania somatyczne
• Nadwrażliwość na światło, hałas i dotyk – przeczulica zmysłowa
• Omamy – doznania zmysłowe bez zewnętrznego bodźca
• Napady padaczkowe – drgawki i zaburzenia świadomości

⁸

Dodatkowo mogą wystąpić: zmiany nastroju, lęk, zaburzenia snu i pobudzenie psychoruchowe. Nasilone objawy odstawienia obserwuje się szczególnie często u pacjentów długotrwale leczonych dużymi dawkami. Objawy odstawienia stwierdzano również wtedy, gdy leczenie wycofywano szybko lub przerywano nagle.⁹

Zgłaszanie działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych, co umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Fachowy personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.¹⁰

Dane kontaktowe do zgłaszania działań niepożądanych:

• Departament Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych
• Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
• tel.: + 48 22 49 21 301
• faks: + 48 22 49 21 309
• Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl

Działania niepożądane można również zgłaszać bezpośrednio podmiotowi odpowiedzialnemu lub jego przedstawicielowi.¹¹